Kadir YamanŞu Ortadoğu kazan gibi kaynamaya devam ederken, sokakta herkesin dilinde aynı soru var: Kim kimin ekmeğine yağ sürüyor? Bir taraftan İsrail’in savaşı tüm bölgeye yaymaya çalıştığı, yeni cepheler açmaya zorladığı konuşuluyor. Sanki zaten az gerilim varmış gibi, her köşeden bir kıvılcım çakıyor, ortalık iyice ısınıyor. Minab’da okulların bombalandığı, Körfez ülkelerinin İran’a karşı ittifak açıklamaları yaptığı iddiaları da bu kargaşanın bir parçası gibi görünüyor. Ama mesele sadece Tel Aviv’in planlarına çanak tutan yönetimlerin hataları değil, durum çok daha karmaşık.
Gerilimin Kökenleri ve Yeni Cepheler
Biliyorsunuz, bu bölgenin gerilim karnesi kabarık. Yıllardır süregelen İsrail-İran çekişmesi, şimdi Gazze’deki o korkunç savaşın gölgesinde iyice alevlenmiş durumda. İsrail’in, Hamas’a karşı yürüttüğü operasyonun ötesinde, İran’ı ve onun desteklediği grupları da hedef alarak bölgesel bir domino etkisi yaratma peşinde olduğu çok konuşuluyor. Bu durum, haliyle komşu ülkeler arasında da büyük bir tedirginlik yaratıyor. Her an yeni bir cephe açılabilir korkusuyla yaşıyor insanlar. Bu, sadece hükümetleri değil, sokaktaki vatandaşın da cebine, huzuruna doğrudan dokunan bir mesele.
Kim Vurduya Gelen Saldırılar ve Soru İşaretleri
Ortalık öylesine karışık ki, kimin neyi vurduğu, kimin arkasında olduğu belli değil. Mesela, dünya basını Suudi Arabistan’ın Ras Tanura rafinerisine ve Aramco tesislerine İran’ın drone saldırıları yaptığını yazdı çizdi. Ama Tahran’dan “Biz yapmadık, bizim hedefimiz değildi” diye bir açıklama geldi hemen. E, şimdi kim kime yalan söylüyor? Ya da Güney Kıbrıs’taki İngiliz üssü Akrotiri’ye yapılan drone saldırısı… İlk başta İran’a mal edildi, ama sonra İngiltere Savunma Bakanlığı, drone’ların İran’dan kalkmadığını duyurdu. İşte böyle, “attıran kim, tutturan kim” belli değil. Sınırlarımızda düşen roketlerle ilgili İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi de açıkça Türkiye’yi hedef almadıklarını söyledi. Anlayacağınız, at izi it izine karışmış durumda.
Sosyal Medya ve Bilgi Kirliliği
Bugünlerde sosyal medya, gerçeği arayanlar için bir mayın tarlası gibi. Birileri tık peşinde koşarken, yapay zekâyla hazırlanmış videolar üzerinden gerçeklik inşa etmeye çalışıyor. Bu da kafa karışıklığını daha da artırıyor, manipülasyonun dibine vuruyor. Hatırlarsanız, Netanyahu’nun ekibi kısa süre önce “sosyal medya savaşı başlattık” demişti. İşte bu durum, tam da onların ekmeğine yağ sürüyor. Neyi doğru kabul edeceğimizi, kime güveneceğimizi şaşırdığımız bir dönemden geçiyoruz. Her duyduğumuz habere sorgulamadan inanmamak, en azından bir “acaba” demek şart oldu.
Azerbaycan Olayı ve Bölgesel Tuzaklar
Bu karmaşanın ortasında, Azerbaycan Cumhurbaşkanı Aliyev’in bir çıkışı var ki, adama “Dur bakalım, ne yapıyorsun?” dedirtti. İran’ın Nahçıvan’a İHA saldırısı düzenlediğini duyurdu ve misilleme talimatı verdi. Orduyu seferberliğe geçirdi. Düşünün, bölge zaten gergin, bir de bu açıklama bomba gibi düştü. Ama İran Genelkurmay Başkanlığı ve Dışişleri anında olaya el koydu: “Komşu ve Müslüman ülkelere saldırmıyoruz. Bu İsrail’in, Müslüman ülkeler arası ilişkileri bozmak için yaptığı sahte bayrak operasyonu” diyerek Azerbaycan’ı uyardı. İşte bu tür olaylar, bölgeyi bir anda uçurumun kenarına getirebilir. Herkesin çok daha sağduyulu davranması gereken zamanlar bunlar.
Vatandaşa Yansıması ve Sağduyu Çağrısı
Peki, bu bitmek bilmeyen gerilimler, kim vurduya giden olaylar ve bilgi kirliliği sokaktaki vatandaşı nasıl etkiliyor? Tabii ki herkes tedirgin, herkes endişeli. Ekonomi zaten hassas, bu gerilimler doları, altını uçuruyor, cebimizden çalıyor. Sınır komşularımızdaki bu belirsizlik, yatırımcıyı kaçırıyor, işsizliği artırıyor. Çocuklarımızın geleceğiyle ilgili kaygılar büyüyor. İşte bu yüzden, savaş tamtamlarının arşı sardığı şu günlerde, kırk ölçüp bir biçmek, her duyduğumuzu bir de kendi süzgecimizden geçirmek zorundayız. Aman dikkat, İsrail’in tuzağına düşüp sonradan pişman olmamak için gözümüzü dört açalım.