Aldığınız her nefes zehir! En kirli iller açıklandı

Halk Sağlığı Görünmez Bir Tehdit Altında

Türkiye genelinde hava kirliliği sessiz ve derinden ilerleyen büyük bir halk sağlığı krizine dönüşüyor. Türk Toraks Derneği Çevre Sorunları ve Akciğer Sağlığı Çalışma Grubu tarafından kamuoyuna duyurulan son rapor, ülkenin dört bir yanında soluduğumuz havanın zehir saçtığını ortaya koydu. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) tarafından insan sağlığı için üst sınır olarak kabul edilen yıllık metreküp başına 15 mikrogramlık değer, ölçüm yapılan tüm şehirlerimizde katbekat aşılmış durumda.

Üç Büyükşehirde Yaşayanlar Dikkat: Tehlike Kapıda

Milyonlarca insanın yaşadığı metropollerde sanayileşme, kontrolsüz kentleşme ve yoğun araç trafiğinin faturası akciğerlerimize kesiliyor. Son analiz verilerine göre mega kent İstanbul’da partikül madde düzeyi 36.88 olarak ölçüldü. Başkent Ankara’da bu oran 39.35 seviyesine ulaşırken, Ege Bölgesi’nin kalbi İzmir ise 41.81 değerine ulaşarak üç büyükşehir arasında havası en kirli kent oldu. Bu veriler, büyükşehirlerde yaşayan her bireyin her gün tehlikeli sınırların çok üzerinde partikül maddeye maruz kaldığını gösteriyor.

Deprem Bölgesi Toz ve Asbest Kıskacında

Listenin en kirli şehirleri incelendiğinde, coğrafi yapıların yanı sıra insan eliyle yaratılan tahribatın izleri net şekilde görülüyor. Türkiye’nin havası en kirli ili 118.17 değeriyle Iğdır oldu. Çukurda kalan coğrafi konumu nedeniyle hava sirkülasyonu yaşanmayan kent adeta nefessiz kalıyor. Iğdır’ı takip eden Malatya (111.73), Kahramanmaraş (97.4) ve Hatay (89.35) gibi illerde ise kirliliğin arkasında büyük bir yıkım yatıyor. 6 Şubat depremlerinin ardından devam eden yoğun enkaz kaldırma, hafriyat taşınması ve yeniden inşa süreçleri, havaya yoğun miktarda asbest ve mikro toz partikülü salınmasına neden oluyor. Osmaniye, Ağrı, Hakkâri, Mersin, Şırnak ve Bursa da yüksek kirlilik oranlarıyla acil önlem alınması gereken iller arasında yer alıyor.

Türkiye’nin Nefes Alınabilen Son Sığınakları

Sanayi tesislerinden uzak kalan ve orman varlığını koruyabilen sınırlı sayıdaki kent ise listenin nispeten temiz tarafında yer alıyor. Kırklareli 22.46 değeriyle Türkiye’nin en temiz havasına sahip ili unvanını alırken, onu Karadeniz’in korunaklı coğrafyasına sahip Artvin (24.02) ve Bayburt (24.85) takip ediyor. Sinop, Bingöl, Rize, Karabük, Kırşehir, Isparta ve Bartın da görece temiz havaya sahip kentler arasında bulunuyor. Ancak uzmanlar, bu illerdeki değerlerin dahi Dünya Sağlık Örgütü’nün önerdiği güvenli sınır değerlerin üzerinde olduğunu vurgulayarak tehlikenin boyutuna dikkat çekiyor.

Kaynak: Hürriyet