Hakan Kara
Amerika Birleşik Devletleri ile İran arasında nükleer program ve bölgesel güvenlik konularında yürütülen perde arkası diplomaside hareketli günler yaşanıyor. ABD Başkanı Donald Trump, Oval Ofis’te gazetecilere yaptığı son açıklamada, Tahran ile yürütülen müzakerelerin olumlu bir seyir izlediğini belirterek nihai bir anlaşma için önümüzdeki hafta sonunu işaret etti. Ancak İran kanadından gelen açıklamalar, diplomatik masadaki havanın Washington’ın yansıttığı kadar iyimser olmadığını gösteriyor.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, yürütülen temaslarda henüz somut ve kayda değer bir ilerleme kaydedilmediğini belirterek temkinli duruşunu korudu. Trump ise İran’ın nükleer silah geliştirmeme taahhüdünü kabul etmeye çok yakın olduğunu iddia ederek, iki ülkenin teorik olarak ortak bir zeminde buluşmak üzere olduğunu savundu.
Trump’ın Masadaki Kırmızı Çizgisi Ne?
Müzakerelerin geleceğine dair ABD basınında yer alan sızıntılar, Trump yönetiminin stratejik planlarına ışık tutuyor. Wall Street Journal’ın hükümet kaynaklarına dayandırdığı iddialara göre, ABD Başkanı geniş çaplı bir bölgesel savaşı önlemek amacıyla küçük gerilimleri görmezden gelmeye hazır. Ancak Trump’ın masadaki en net kırmızı çizgisinin Amerikan askeri personeline yönelik olası saldırılar olduğu belirtiliyor.
Pentagon ve Beyaz Saray kurmaylarının katıldığı güvenlik toplantılarında, ateşkesin kalıcı hale gelmesi için Tahran üzerindeki diplomatik baskının artırılması kararlaştırıldı. Öte yandan, olası bir gerilim tırmanışında ABD ordusunun atacağı adımların sınırları da titizlikle çiziliyor.
Kongre’den Trump’a Askeri Fren
Diplomatik pazarlıklar sürerken, ABD iç siyasetinde de hareketli saatler yaşandı. Temsilciler Meclisi, Trump’ın İran’a yönelik askeri yetkilerini sınırlandırmayı ve Hürmüz Boğazı’ndaki ablukanın sonlandırılmasını öngören yasa tasarısını kabul etti. Dört Cumhuriyetçi milletvekilinin de Demokratlarla birlikte hareket etmesi, Washington’daki politik ayrışmayı gözler önüne serdi.
Söz konusu karara sosyal medya hesabı üzerinden sert tepki gösteren Donald Trump, tasarıyı vatanseverlikten uzak bir hamle olarak nitelendirdi. Siyaset uzmanları, Kongre’den çıkan bu kararın Beyaz Saray’ın müzakerelerdeki pazarlık gücünü zayıflatabileceğini ifade ediyor.
Orta Doğu’da İsrail Düğümü Çözülemiyor
Washington ve Tahran arasındaki diplomasi trafiğini doğrudan etkileyen en büyük unsurlardan biri ise Lübnan cephesinde yaşanan askeri hareketlilik. İran, ABD ile masaya oturmak için Lübnan’a yönelik saldırıların durdurulmasını ön şart olarak sunmuştu. Hizbullah ile varılan geniş kapsamlı ateşkes mutabakatına rağmen sahada tansiyon düşmüyor.
İsrail Savunma Bakanı Israel Katz, Güney Lübnan’daki kara operasyonlarının durmayacağını ve yerinden edilen Lübnanlı sivillerin evlerine dönmelerine izin verilmeyeceğini açıkladı. İsrail’in bu tavrı, ABD’nin arabuluculuk çabalarını zora sokarken, İran ile yapılması planlanan tarihi anlaşmanın önündeki en büyük engel olarak durmaya devam ediyor.
Kaynak: Hürriyet
