Hatice Günaslan
Güvenlik Mi Ekonomi Mi? İstanbul’daki Görüşmenin Şifreleri
Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler ile Irak Kürt Bölgesel Yönetimi (IKBY) Başbakanı Mesrur Barzani’nin İstanbul’daki buluşması, ilk bakışta sıradan bir diplomatik trafik gibi görünebilir. Ancak kazın ayağı öyle değil. Bu fotoğrafın arkasında, Türkiye’nin son yıllardaki en büyük ekonomik hamlesi olan ‘Kalkınma Yolu Projesi’ ve sınır ötesindeki enerji güvenliği yatıyor. Siyasetin tozlu raflarını bir kenara bırakıp vatandaşın cebine dokunan asıl meseleye odaklanmak lazım. Güvenliğin olmadığı yerde ticaretin nefesi kesilir, ticaretin bittiği yerde de pahalılık başlar.
Kalkınma Yolu: 17 Milyar Dolarlık Büyük Kumar
Irak’tan başlayıp Türkiye üzerinden Avrupa’ya uzanacak olan devasa ticaret koridoru, sadece bir yol projesi değil. Bu, Türkiye’nin bölgedeki tüm ekonomik dengeleri lehine çevirmesi demek. Güler ve Barzani arasındaki görüşmenin gizli ana gündem maddelerinden biri, bu yolun güvenliği. Yatırımcı para koyarken, tır şoförü direksiyon sallarken önce can güvenliği diyor. Eğer sınır hattında tam anlamıyla huzur sağlanmazsa, milyarlarca dolarlık bu pasta elimizden kaçar. Bu da demek oluyor ki, soframızdaki ekmeğin fiyatından tutun da akaryakıt zammına kadar her şey aslında bu masadaki uzlaşmaya bağlı. Sınırın ötesindeki huzur, bizim pazarımızdaki fiyatın düşmesi demektir.
Vatandaşın Cebine Ne Zaman Yansıyacak?
Halkımız ‘Bakanlar görüşüyor da bize ne faydası var?’ diye soruyor. Şöyle anlatalım: Kuzey Irak ile ticaret hacmimiz yıllık 10 milyar doların üzerinde. Binlerce Türk müteahhitlik firması Erbil’de, Duhok’ta iş yapıyor. Buradaki istikrar, Türkiye’ye giren sıcak döviz demek. Eğer bu görüşmelerden somut bir terörle ortak mücadele kararı çıkarsa, savunma sanayisine harcadığımız o milyarlarca liralık görünmez fatura hafifleyecek. O para savunma harcamasından çıkıp sosyal yardımlara, istihdama ve üretime akabilecek bir kaynağa dönüşecek. Yani bu zirve, dolaylı yoldan senin maaşının değerini koruma mücadelesidir.
Enerji Koridoru ve Ceyhan Hattı Meselesi
Bir diğer hayati konu ise Irak-Türkiye Petrol Boru Hattı. Petrol akışının tam kapasite ve düzenli hale gelmesi, küresel enerji piyasalarında Türkiye’nin elini güçlendiriyor. Masadaki asıl pazarlık, enerjinin kesintisiz akışı ve yeni ticaret kapılarının açılması üzerine kurulu. Unutulmamalı ki; sınır ötesindeki her huzursuzluk, içeride lojistik maliyeti ve enflasyon olarak karşımıza çıkıyor. Bu yüzden İstanbul’daki bu buluşma, aslında mutfaktaki yangını söndürecek uzun vadeli bir planın, yeni bir iş kapısının habercisi olabilir. Görüşmenin ardından gelecek somut adımlar, bölgedeki Türk işçisi ve ihracatçısı için yeni bir dönemin kapısını aralayacaktır.
