Özlem Kocabaş
İstanbul’un en yoğun kentsel dönüşüm bölgelerinden biri olan Kadıköy Fikirtepe Mahallesi, geçtiğimiz saatlerde alışılagelmişin dışında bir hareketliliğe sahne oldu. Beton yığınlarının ve gökyüzüne uzanan rezidansların arasında, doğal yaşam alanı Asya olan bir Rhesus Makak maymunu, tutulduğu iş yerinden kaçarak sokaklarda ve bina çatılarında adeta bir hayatta kalma mücadelesi başlattı. Görgü tanıklarının ifadelerine göre, balkonlarda ve çatı katlarında bir uçtan bir uca zıplayan bu egzotik misafir, mahalle sakinleri arasında hem şaşkınlık hem de kısa süreli bir tedirginlik yarattı.
Fikirtepe’nin Beton Ormanında Beklenmedik Bir Misafir
Fikirtepe, demografik yapısı ve mimari dönüşümüyle İstanbul’un en dinamik noktalarından biri olarak bilinirken, bu kez bir veri hikayesinin başrolünde yer aldı. İddiaya göre, bulundurulması yasaklı türler listesinde yer alan makak maymunu, bir iş yerinin kısıtlı imkanlarından kurtulup özgürlüğüne kavuşmak için harekete geçti. Vatandaşların ihbarı üzerine bölgeye emniyet güçleri ve uzman ekipler sevk edildi. Ekipler, hayvanın hem çevreye zarar vermemesi hem de kendi sağlığının korunması adına titiz bir operasyon yürüttü. Uzun süren takibin ardından, saklandığı noktada güvenli bir şekilde yakalanan maymun, kontrol altına alınarak uzmanlara teslim edildi.
Yasal Süreç ve Yaban Hayatını Koruma Kanunları
Olayın ardından Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü (DKMP) sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, maymunun sağlık durumunun stabil olduğunu ve koruma altına alındığını bildirdi. Türkiye’de 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu ve uluslararası CITES Sözleşmesi uyarınca, belirli egzotik türlerin izinsiz olarak ev veya iş yerlerinde bulundurulması kesinlikle yasaktır. Bu kapsamda, maymunu izinsiz olarak alıkoyan şahıs hakkında ciddi bir idari para cezası uygulanırken, adli bir soruşturma da başlatıldı. Türkiye’de bu tür kaçak hayvan ticaretine yönelik yaptırımlar, hayvanın nesli tehlike altındaki türler listesindeki yerine göre ağırlaşabilmektedir.
Yaban hayvanlarının doğal ortamlarından koparılarak şehir merkezlerinde, dar alanlarda tutulması hem hayvan refahı açısından etik dışı bir durum oluşturmakta hem de toplum sağlığı için risk teşkil etmektedir. Rhesus makakları gibi primatlar, stres altında saldırganlaşabilir ve insanlara bulaşabilecek çeşitli zoonotik hastalıklar taşıyabilirler. Uzmanlar, bu tür durumlarda vatandaşların hayvana yaklaşmadan doğrudan yetkililere haber vermesi gerektiğini vurguluyor. Fikirtepe’deki bu olay, yaban hayatı ticaretine karşı yürütülen denetimlerin ne denli hayati olduğunu bir kez daha gözler önüne serdi.
