Yaz Geldi Ama Tezgahlara Ateş Düştü
Yaz mevsiminin gelişiyle birlikte Eskişehir’in semt pazarları erik, kiraz, kayısı ve karpuz gibi rengarenk mevsim meyveleriyle dolup taştı. Ancak tezgahlardaki bu görsel şölen, vatandaşın cüzdanındaki boşluğu gizlemeye yetmiyor. Yüksek enflasyon ve hızla eriyen alım gücü nedeniyle hem pazar esnafı sinek avlıyor hem de dar gelirli vatandaş sadece bakmakla yetiniyor. Eski yıllarda kasalarla taşınan, evlerin vazgeçilmezi olan yaz meyveleri, artık neredeyse sadece vitrinlik birer lüks tüketim maddesine dönüştü. Pazar yerlerindeki sessizlik, ekonomik krizin derinliğini bir kez daha ortaya koyuyor.
Emeklinin Çilesi: Karpuz Bile Dilimle Alınamıyor
Pazar tezgahlarının gözdesi karpuzun kilo fiyatı 30 liraya kadar ulaştı. Esnaf Emin Akdemir, durumun vahametini çarpıcı sözlerle özetliyor: “Vatandaşın alım gücü kalmadı, dilim karpuz bile satamıyoruz. İnsanlar 80 liraya denk gelen çeyrek karpuzu alacak parayı cebinde bulamıyor.” Eskişehir’de en düşük ev kirasının 15 bin lirayı bulduğu, emekli maaşlarının ise yerinde saydığı bu dönemde, yaşlı vatandaşlar tezgahların yanından boynu bükük geçmek zorunda kalıyor. Meyve reyonları, dar gelirliler için sadece uzaktan izlenen bir lüks haline geldi.
Üretici de Tüketici de Çaresiz
Pazardaki yüksek fiyatların arkasında sadece satıcılar durmuyor; üreticinin de beli bükülmüş vaziyette. Tarlada günlük işçi yevmiyesinin bin 500 lirayı aşması, gübre, ilaç ve mazot maliyetlerinin katlandığı bir dönemde tarımsal üretimi durma noktasına getirdi. Toptan kirazın kilosunun 30 liraya satıldığını belirten Ahmet Çelik, “Çiftçi bu şartlarda nasıl üretecek? Mazot, ilaç, nakliye derken üreticinin eli kolu bağlanıyor. Alıcı ucuz istiyor ama üreticinin de ayakta kalması imkansız. Bu zincir böyle devam ederse gelecek yıl tezgahta meyve bile bulamayabiliriz” uyarısında bulunuyor.
“Geçen Seneden Beri Kiraz Yiyemedim”
Pazarda çaresizce bütçesine uygun ürün arayan Hatice Turan, “Geçen seneden beri kirazın tadına bakamadım, bu sene de durum aynı. Sadece yeşillik alıp çıkıyorum” diyerek dert yanıyor. Bir diğer vatandaş Handan Serin ise “Emekliye soğan yemek kalıyor, vitamini soğandan alıyoruz” diyerek acı bir gerçeği mizahi ama sarsıcı bir dille paylaşıyor. Esnaf önümüzdeki haftalarda bollukla birlikte fiyatların bir nebze düşmesini umut etse de, alım gücü bu seviyedeyken pazarın eski canlı günlerine dönmesi zor görünüyor. Anadolu insanının yardımlaşma kültürü bile bu ağır ekonomik yükün altında ezilmeye devam ediyor.
Kaynak: Eskisehir






