Osman Pınarbaşı
Avrupa’nın Motoru Duruyor mu? Dev İflas Dalgası
Avrupa ekonomisinin lokomotifi Almanya’da sanayi çarkları ve ticaret tezgahları hiç olmadığı kadar büyük bir tehditle karşı karşıya. Ekonomi Araştırma Enstitüsü (Ifo) tarafından yayımlanan son veriler, ülkede faaliyet gösteren her 12 şirketten birinin iflasın eşiğine geldiğini ortaya koyuyor. Şirketlerin yüzde 8,1’i mevcut ekonomik koşullar altında varlıklarını sürdürebilmelerinin mucize olduğunu beyan ederken, bu karamsar tablo sadece Almanya’yı değil, bu ülkeyle ticaret yapan binlerce Türk ihracatçısını ve orada yaşayan gurbetçilerimizi de yakından ilgilendiriyor.
Perakende ve Hizmet Sektöründe Kırmızı Alarm
Krizin en sert vurduğu alanların başında perakende sektörü geliyor. Ifo’nun “yeni bir rekor seviye” olarak tanımladığı verilere göre, perakendecilerin yüzde 17,4’ü kepenk kapatma korkusu yaşıyor. Sokaktaki vatandaşın harcama iştahının bıçak gibi kesilmesi, yükselen kira maliyetleri ve çevrim içi ticaretin yarattığı devasa baskı, geleneksel dükkanların sonunu hazırlıyor. Gastronomi ve konaklama sektöründe ise durum daha vahim; her beş işletmeden biri (yüzde 20) hayatta kalma mücadelesi veriyor. Eğer bu iflaslar gerçekleşirse, sadece istihdam kaybı yaşanmayacak, aynı zamanda şehir merkezlerinin çehresi de tamamen değişecek.
Üçlü Kıskaç: Enerji, Bürokrasi ve Sipariş Kaybı
Ifo Anketler Merkezi Müdürü Klaus Wohlrabe, Alman şirketlerini boğan üç temel soruna dikkat çekiyor: Sipariş eksikliği, fırlayan enerji maliyetleri ve hantal bürokrasi. Özellikle enerji yoğun sanayilerde, Asyalı rakiplerle rekabet etmek artık imkansız hale gelmiş durumda. Sanayiciler, hem yüksek hammadde fiyatlarıyla boğuşuyor hem de küresel talepteki daralma nedeniyle sipariş defterlerini dolduramıyor. Bu durum bir zincirleme reaksiyonu tetikliyor; bir ana üretici zora girdiğinde, ona mal sağlayan onlarca küçük tedarikçi de nakit akışı kesildiği için iflasın eşiğine sürükleniyor.
Bu Kriz Bizim Cebimizi Nasıl Etkiler?
Peki, Almanya’daki bu tablo Türkiye’deki vatandaşı neden ilgilendiriyor? Almanya, Türkiye’nin en büyük ihracat pazarı. Otomotivden tekstile kadar pek çok sektörümüz doğrudan Alman şirketlerinin siparişlerine göbekten bağlı. Oradaki bir devin iflası, Bursa’daki bir yan sanayi fabrikasının vardiya azaltması veya Denizli’deki bir tekstil atölyesinin siparişinin iptal edilmesi demek. Ayrıca Almanya’daki gurbetçilerimizin iş güvencesinin sarsılması, Türkiye’ye giren döviz akışını ve aile yardımlarını da doğrudan etkileyecektir. Kısacası, Avrupa’nın kalbindeki bu yangın, küresel ticaret ağları üzerinden bizim kapımıza kadar dayanma potansiyeli taşıyor. Önümüzdeki aylar, bu iflas dalgasının bir tsunamiye dönüşüp dönüşmeyeceğini gösterecek.
