Kahraman Kurtuluş
İstatistiklerin Ötesindeki Gerçek: 4 Milyon Değil 1,25 Milyon
Yıllardır sokak köpeği popülasyonu üzerine yürütülen tartışmalarda zikredilen korkutucu rakamların aslında bir illüzyondan ibaret olduğu ortaya çıktı. TBMM Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu’nda paylaşılan veriler, Türkiye’deki sahipsiz köpek sayısının sanılanın aksine 4 milyon değil, yaklaşık 1 milyon 250 bin civarında olduğunu gösteriyor. Bu farkın temel sebebi ise sistemin bir açığı; kırsalda hareket halindeki aynı köpek sürülerinin, farklı muhtarlıklar tarafından defalarca kaydedilmesi. Yani aslında aynı ‘patili dostlarımızı’ kağıt üzerinde katlayarak saymışız.
Kuduz Tehdidi ve Ekonomik Faturanın Görünmeyen Yüzü
Meselenin sadece sayısal bir tartışma olmadığını, halk sağlığı boyutundaki ürkütücü tablo hatırlatıyor. 2014 yılında 197 bin olan kuduz riskli temas vakası, 2024 yılı itibarıyla 500 bin sınırına dayanmış durumda. Bu sadece bir sağlık sorunu değil, aynı zamanda devasa bir ekonomik yük anlamına geliyor. Tek bir doz aşının 10 dolar olduğu ve her vakada en az üç doz uygulandığı düşünüldüğünde, sadece aşı maliyeti bile milyonlarca doları yutuyor. Tarım Bakanlığı’nın bu hastalığın eradikasyonu için harcadığı 3,5 milyar TL, sistemin ne kadar büyük bir baskı altında olduğunun en net kanıtı.
‘Yakala-Kısırlaştır-Bırak’ Modeli Neden İflas Etti?
Geçmişte uygulanan ‘yakala-kısırlaştır-yerine bırak’ modelinin neden başarısız olduğu, teknik bir matematikle açıklandı. Bir popülasyonun kontrol altına alınabilmesi için ilk yıl içinde toplam sayının en az yüzde 70’inin kısırlaştırılması gerekiyor. Ancak Türkiye genelinde yıllık ortalama 260 bin kısırlaştırma rakamı, bu eşiğin çok altında kaldı. Sonuç olarak, kısırlaştırılmayan her hayvan popülasyonun hızla artmasına neden oldu ve ‘merhamet’ odaklı bu model, ironik bir şekilde hem insan sağlığını hem de hayvan refahını tehdit eden bir çıkmaza dönüştü.
81 İlde Büyük Operasyon: Yüzde 78’i Tamamlandı
Gelinen noktada ‘kısırlaştır-rehabilite et-yerinde muhafaza et’ modeline geçişle birlikte toplama işlemlerinde büyük yol katedildi. İçişleri Bakanlığı verilerine göre, Türkiye genelindeki sahipsiz hayvanların yüzde 78’i halihazırda toplandı. 51 ilde hedef rakamlara ulaşılırken, büyükşehirlerdeki çalışmaların Eylül ayı itibarıyla tamamlanması öngörülüyor. 11 milyon metrekareyi aşan devasa barınak ve yaşam alanları, artık sokakların değil, kontrollü alanların esas olduğunu gösteriyor. Sokakların güvenliği ve hayvanların rehabilitasyonu arasındaki ince çizgide, artık verilerle konuşulan yeni bir dönem başlıyor.
