Faruk Hakyemez
İstanbul’un Kalbinde Beklenmedik Bir Perşembe Akşamı
İstanbul’un kadim mahallelerinden Kalyoncu Kulluğu, geçtiğimiz Perşembe akşamı hiç de alışık olmadığı bir manzaraya sahne oldu. Saatler 19.00’ı gösterirken, sokakta yıllardır adeta şehrin hafızasından silinmeyi bekleyen üç katlı bir metruk binanın en üst katı, aniden alevlere teslim oldu. Hani derler ya, “yangın çıkan yerde illaki biri vardır” diye… İşte bu olay, tam da bu klişeyi boşa düşürürcesine, boş olduğu tespit edilen bir daireyi kül etti. Çevredeki vatandaşların şaşkın ve endişeli bakışları altında yükselen dumanlar ve alevler, itfaiye ekiplerinin cansiperane müdahalesiyle kısa sürede kontrol altına alındı. Soğutma çalışmalarıyla tam anlamıyla ‘emniyete’ alınan enkazda, dairede herhangi bir canlının yaşamadığı anlaşılınca, derin bir nefes alındı; tabii ki bu rahatlama, olayın ardındaki soru işaretlerini ortadan kaldırmıyordu.
Şehrin Kıyısında Unutulanlar: Metruk Yapıların Gizli Tehdidi
Bu yangın, sadece bir binanın alev almasından ibaret değildi elbette. İstanbul gibi metropollerde, kentsel dönüşümün ya da bürokratik engellerin kurbanı olarak kaderine terk edilmiş metruk yapılar, aslında birer zaman bombası gibi işlev görür. Yangın, çökme riski, madde bağımlılarının sığınağı haline gelme potansiyeli ve çevresel kirlilik… Bu listeyi uzatmak mümkün. Kalyoncu Kulluğu’ndaki bu bina da, çevresine bir gölge gibi sinen, “acaba ne zaman bir sorun çıkaracak” diye düşündüren binlerce yapıdan sadece biriydi. Kim bilir, belki de yanıp kül olması, birçok kişi için bir ‘rahatlama’ bile olmuştur; zira bu tür yapılar, sadece fiziksel bir tehdit değil, aynı zamanda mahallelinin huzurunu da kemiren birer kara deliktir. Mülkiyet anlaşmazlıkları, miras davaları veya ekonomik yetersizlikler derken, şehir estetiğini bozan bu ucube yapılar, ne yazık ki sık sık bu tür dramatik olaylarla gündeme gelir.
Alevlerin Gölgesindeki Paniğe Sosyal Medya Merceği
Yangınla birlikte yaşanan anlık panik, olayın hemen yanı başındaki bir başka hikayeyi de gün yüzüne çıkardı. Ünlü oyuncu Ufuk Özkan’ın kardeşi Umut Özkan ve eşi, alevlerin kendi evlerine de sıçrama ihtimali üzerine, çok sevdikleri kedilerini de alarak son anda dışarı fırlamışlar. Özkan’ın sosyal medya hesabından yaptığı “Bugün çok zor bir şey yaşadık. Hemen yan taraftaki bina yandı. Kedilerimizi aldık çıktık hemen” şeklindeki paylaşımı, olayın insani boyutunu ve modern çağın iletişim alışkanlığını gözler önüne serdi. Evet, yan binanızın alev alması gerçekten ‘çok zor bir şey’dir; hele ki evcil dostlarınızla birlikte canınızı kurtarmaya çalışırken. Bu tür paylaşımlar, olayın aciliyetini ve bireysel mağduriyetleri anında geniş kitlelere ulaştırsa da, meselenin kökenine inmek ve benzer faciaların önlenmesi için atılması gereken adımları sorgulamak, genellikle ikinci plana atılır.
Soruşturma Başladı: Fail Kim, Suç Ne?
Yangının ardından başlatılan polis soruşturması, olayın tüm boyutlarını aydınlatma misyonuyla yola çıktı. Acaba bu bir kundaklama mıydı? Yoksa içeride kalan bir atık, küçük bir kıvılcım mı koca bir binayı yutmuştu? Metruk binaların genellikle sigara izmariti, meşale gibi ateş kaynaklarının dikkatsizce kullanıldığı, hatta kasıtlı olarak ateşe verildiği bilinen bir gerçek. İşte bu noktada, “kader” ve “ihmal” arasındaki ince çizgi bir kez daha belirginleşiyor. Belediyelerin bu tür yapıları denetleme, sahiplerine tebligat gönderme veya gerektiğinde yıkma konusundaki sorumlulukları, her yangın olayında yeniden tartışmaya açılır. Umut ediyoruz ki, bu soruşturma sadece bir “yangın raporu” olarak kalmaz, aynı zamanda şehrin kanayan yarası olan metruk yapılar sorununa kalıcı çözümler üretilmesi için bir milat olur. Zira her yanan metruk bina, aslında birilerinin vicdanında yanan bir ışık olmalı, ihmalkarlığın karanlığını aydınlatmalı.
