Ceyhun Demirbaş
Diplomasi Koridorlarında Ankara Rüzgarı
Ankara’nın siyaset kulislerinde uzun süredir konuşulan ‘eksen’ tartışmaları, bu kez Avrupa’nın göbeğinden, Almanya’dan gelen çarpıcı bir analizle yeni bir boyut kazandı. Alman Zeit gazetesinin mercek altına aldığı Antalya Diplomasi Forumu (ADF), sadece bir zirve değil, aslında küresel güç dengelerinin nasıl yerinden oynadığının açık bir ilanı olarak nitelendiriliyor. Başkentin soğuk bürokratik dilini bir kenara bırakıp Almanların ne demek istediğine bakarsak, karşımıza şu çıkıyor: Türkiye artık sadece bir NATO müttefiki değil, düğümleri çözen bir anahtar oyuncu haline geldi.
Sarkaç Diplomasisi: Herkesle Konuşabilen Tek Güç
Gazetenin analizinde en dikkat çeken vurgu, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın yürüttüğü ‘sarkaç politikası’ oldu. Batı dünyası kendi içine kapanıp belirli bloklara hapsolurken, Ankara’nın hem Ukraynalılarla hem Ruslarla, hem İranlılarla hem de Amerikalılarla aynı masada oturabilme becerisi, Avrupa’da hem hayranlık hem de bir miktar kıskançlıkla izleniyor. Sergey Lavrov gibi isimlerin Antalya’da boy göstermesi, Türkiye’nin ‘tarafların buluşma noktası’ imajını perçinlerken, Berlin ve Brüksel’in bu devasa ağın neresinde kaldığı sorusunu gündeme getiriyor. Bu durum, Türkiye’nin yıllardır ilmek ilmek işlediği yardımsever ve arabulucu aktör kimliğinin meyvelerini topladığını gösteriyor.
Avrupa Kapının Dışında mı Kaldı?
Analizin en sert bölümü ise kuşkusuz Almanya ve Avrupa Birliği’ne yönelik eleştiriler. Yazıda, ABD’nin küresel jandarma rolünden yavaş yavaş çekilmesiyle oluşan boşluğu bölgesel güçlerin doldurduğu, ancak Avrupa’nın bu değişime ayak uyduramadığı açıkça ifade ediliyor. Özellikle Alman siyasetçilerin, dünyanın geleceğinin tartışıldığı Antalya’daki o ‘oda’da yer almaması, kendi içlerinde büyük bir özeleştiriye neden olmuş durumda. Hessen Eyaleti Bakanı Manfred Pentz’in ‘Orada olmalıydık’ çıkışı, aslında bir stratejik körlüğün de itirafı niteliğinde. Antalya’daki görüşmelerde AB’nin rolünün sınırlı kalması, eski dünyanın yeni dünyaya ne kadar mesafeli kaldığını bir kez daha kanıtladı.
Barışın Anahtarı ve Gelecek Vizyonu
Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın forumun açılışındaki ‘barışın anahtarı’ ve ‘umut platformu’ tanımlamaları, Alman basınına göre sadece birer siyasi söylemden ibaret değil. Sahadaki karşılığı olan, çatışmaları dindiren ve tarafları aynı zeminde buluşturan bir vizyonun yansıması. Antalya zirvesi gösterdi ki; artık kararlar sadece uzak başkentlerde değil, çözümün kalbi olan bu topraklarda alınıyor. Almanya ise kendi gazetesinin deyimiyle, dünya Antalya’da geleceği inşa ederken kapının dışında bekleyen taraf konumuna düşmüş durumda. Ankara’nın bu yükselen diplomatik prestiji, önümüzdeki dönemde bölgedeki pek çok krizin çözümünde Türkiye’nin imzasını daha sık göreceğimizin bir işareti olarak okunuyor.
