Abdurahman Yazıcı
Ateşkes Öncesi Katliam Mahkemeye Taşındı
Dünya diplomasi masalarında ateşkes pazarlıkları dönerken, Beyrut’un göbeğinde sönen hayatlar hukuk koridorlarına taşındı. Lübnanlı sanatçı Ali Cherri, ailesini kaybettiği o karanlık geceyi unutmadı. Unutturmayacak da. Paris mahkemeleri şimdi İsrail ordusunun sivil ölümlerindeki sorumluluğunu yargılamaya hazırlanıyor. Bu dava, sadece bir bireyin hukuk mücadelesi değil, koca bir coğrafyanın adalet arayışı olarak yankılanıyor.
Ali Cherri’nin hikayesi sadece bir kayıp hikayesi değil, devasa bir cezasızlık duvarına karşı balyoz vurma çabası. 26 Kasım 2024 gecesi, ateşkesin yürürlüğe girmesine saatler kala Beyrut sarsıldı. Cherri’nin annesi ve babası, tam 50 yıldır yaşadıkları evlerinde, savaşın duracağı umuduyla beklerken hedef alındılar. Ne bir tahliye emri ne de bir askeri hedef uyarısı vardı. O gece yedi sivil can verdi. Cherri, televizyonu açtığında yanan dairesini gördü. İşte o an, bu mücadelenin fitili ateşlendi.
Akıllı Bombalar ve Kan Donduran Raporlar
Dava dosyası oldukça ağır delillerle dolu. Elinde Uluslararası Af Örgütü’nün hazırladığı kapı gibi bir rapor var. Forensic Architecture tarafından yapılan 3 boyutlu dijital analizler, saldırının tesadüf olmadığını bilimsel olarak kanıtlıyor. Binaya tam üç tane Amerikan yapımı ‘akıllı bomba’ düştü. Cherri, ‘Bu açıkça bir savaş suçudur’ diyor. Çünkü bu mühimmatlar hata yapmaz, sadece kendisine verilen koordinatı vurur. Sivillerin yaşadığı bir apartman dairesi neden koordinat olarak girildi? Paris’teki savcılar şimdi bu emri kimin verdiğini ve tetiği kimin çektiğini araştıracak.
Acı Dinmiyor: Cezasızlık Döngüsü Kırılacak Mı?
Bugün nisan ayının ortasındayız ancak Beyrut semalarındaki barut kokusu hala dağılmış değil. Geçtiğimiz günlerde düzenlenen saldırılar, Cherri gibi binlerce insanın yarasını tekrar kanattı. Dosyaya eklenen sarsıcı detaylar arasında, binanın hasarını kaydetmeye çalışan kameraman Muhammed Şahab’ın 3 yaşındaki kızıyla birlikte öldürülmesi de var. Bu durum, bölgedeki sivil kaybının bir ‘yan hasar’ değil, sistematik bir süreç olduğu iddialarını güçlendiriyor.
Ali Cherri, annesiyle patlamadan sadece bir saat önce konuştuğunu anlatıyor. Annesinin son sözleri, ateşkesin geleceği ve savaşın biteceği yönündeki umut doluydu. O umut, Amerikan üretimi füzelerle yerle bir edildi. Şimdi hedef, İsrail ordusunun ‘meşruiyet’ kalkanını kırmak. Bağımsız hakimlerin, uluslararası hukuk çerçevesinde vereceği karar, Ortadoğu’daki savaş suçları için bir dönüm noktası olabilir. Mağdurların tek bir talebi var: İsimlerin rakamlara dönüşmediği bir adalet sistemi.
