Çekya Hükümetinden İstanbul Sözleşmesi Kararı
Çekya basınına yansıyan haberlere göre, Prag yönetimi İstanbul Sözleşmesi’nin onaylanmasına yönelik süreci sonlandırarak mutabakattan çekilme kararı aldı. Ülke, kadına yönelik şiddeti önlemeyi amaçlayan bu uluslararası anlaşmayı ilk olarak 2016 senesinde imzalamış ancak yürürlüğe koymamıştı. Eski Başbakan Petr Fiala öncülüğünde 2023 yılında başlatılan onay mekanizması, hükümetin aldığı son kararla tamamen rafa kaldırılmış oldu.
Kavramsal Tartışmalar Süreci Tıkadı
Alınan bu kararın arka planında, Çekya parlamentosunun üst kanadı olan Senatonun tavrı bulunuyor. Senato üyeleri, 2024 yılının Ocak ayındaki oylamada İstanbul Sözleşmesi’nin onaylanmasını reddederek veto etmişti. Çok sayıda senatörün metindeki belirli ifadelere karşı çıktığı bilinirken, Çekya’nın onay sürecini durdurmasındaki ana gerekçenin, belgede “biyolojik cinsiyet” yerine “toplumsal cinsiyet” kavramına yer verilmesi olduğu aktarıldı.
Avrupa Ülkelerinin Sözleşmeye Yaklaşımı
Yakın dönemde Letonya da benzer şekilde İstanbul Sözleşmesi’nden çekileceğini duyurmuştu. Resmi adıyla “Kadına Yönelik Şiddet ve Aile İçi Şiddetin Önlenmesi ve Bunlarla Mücadeleye Dair Avrupa Konseyi Sözleşmesi” olan mutabakat, 2011’de İstanbul’da düzenlenen Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesinin 121. toplantısında kabul edilmişti.
Avrupa Birliği metni 13 Haziran 2017’de imzalarken, Rusya ve Azerbaycan sözleşmeyi imzalamayı reddetmişti. Çekya’nın yanı sıra Slovakya, Litvanya, Macaristan, Ermenistan ve Bulgaristan ise sözleşmeye imza atmalarına karşın yürürlüğe girmesini onaylamamıştı. Türkiye ise toplumsal cinsiyet eşitliği tartışmaları ve geleneksel aile yapısına dair yürütülen tartışmaların ardından, 2021 yılında İstanbul Sözleşmesi’nden çekildiğini açıklamıştı.
Kaynak: Hürriyet
