Filistin’in Beytüllahim kenti yakınlarında yer alan ve binlerce yıllık köklü geçmişiyle bilinen tarihi Süleyman Havuzları, İsrail’in el koyma tehditleriyle karşı karşıya kaldı. İngiliz İngiliz The Guardian gazetesinin aktardığı bilgilere göre, İsrail’in aşırı sağcı Maliye Bakanı Bezalel Smotrich ve milletvekili Zvi Sukkot’un bölgeye yönelik hak iddiaları ve ziyaretleri, tarihi alan üzerindeki gerilimi zirveye taşıdı.
Tarihi Alanda Askeri Gerilim
Bölgedeki tansiyon, son olarak 10 Temmuz tarihinde İsrail ordusunun tarihi havuz alanına düzenlediği baskınla daha da tırmandı. Havuz çevresinde vakit geçiren Filistinli çocuklara askeri güçlerin göz yaşartıcı gazla müdahale etmesi tepki çekerken, Filistin yönetimi bölgenin 1995 yılında imzalanan ikinci Oslo Anlaşması kapsamında kendi sivil denetimlerinde olduğunu hatırlattı.
Oslo Anlaşması Tehdit Altında
Bezalel Smotrich’in, Filistinlilerin havuz üzerindeki haklarını tanıyan eski anlaşmaları tamamen ortadan kaldırma tehdidi, Batı Şeria’daki dengeleri sarsıyor. İsrailli antik eser koruma örgütü Emek Shaveh’in Genel Müdürü Alon Arad, bu adımların basit bir arkeolojik tartışma olmadığını, aksine Oslo mutabakatını tamamen aşındırmak ve geçersiz kılmak için siyasi bir araç olarak kullanıldığını vurguladı.
Roma ve Osmanlı İmparatorluğu’nun İzleri
Tarihi MÖ 2. yüzyıla dayanan su sistemi, Roma İmparatorluğu döneminde Kudüs’e su taşımak üzere devasa bir mühendislik yapısına dönüştürüldü. Bölgeyi koruma altına alan Osmanlı İmparatorluğu ise su kaynaklarını korumak amacıyla bir kale inşa ederken sisteme üçüncü büyük havzayı ekledi. Günümüzde 250 bin metreküp kapasiteye ulaşan bu üç büyük havuz, bölge halkı için en önemli sosyal ve yeşil alanlardan biri konumunda bulunuyor.
İsim Tartışması: Kral Süleyman mı Kanuni mi?
İsrail tarafı alanın isminden yola çıkarak antik bir bağ iddiasında bulunurken, uzmanlar bu tezi tarihi verilerle çürütüyor. Beytüllahim Turizm ve Antik Eserler Departmanı Başkanı Eman el-Titi, “Süleyman Havuzları” adının iddia edildiği gibi Kral Süleyman’dan değil, 16. yüzyılda bölgedeki su yollarını ve Kudüs surlarını kapsamlı şekilde onaran Osmanlı Padişahı Kanuni Sultan Süleyman’dan miras kaldığını açıkladı.
Kaynak: Hürriyet
