Burak Yılmazlar
Avrupa transfer piyasası hiç bu kadar hareketli olmamıştı. Brüksel koridorlarından sızan son kulis bilgileri, devler ligi niteliğindeki Avrupa Birliği’nin yeni transfer planlarında ezber bozan bir formülü devreye sokmaya hazırlandığını gösteriyor. Rusya’nın Ukrayna hamlesi sonrasında genişleme politikasını hızlandıran birlik yönetimi, bu kez masaya çok sert bir sözleşme maddesi koydu. Yeni üyelerin karar alma süreçlerini kilitlemesini engellemek isteyen Brüksel, bir ‘menajerlik oyunu’ gibi perde arkasından yönetilen diplomatik süreçlere dur demeyi hedefliyor.
Orban Sıkıntısı Masayı Karıştırdı
Bu radikal hamlenin arkasında yatan asıl neden ise geçmiş transferlerin yarattığı krizler. Özellikle Macaristan Başbakanı Viktor Orban’ın, kritik AB kararlarını veto ederek birliği defalarca köşeye sıkıştırması Brüksel’in sabrını taşırdı. İngiliz basınından sızan bilgilere göre Avrupa Komisyonu; Karadağ, Moldova ve Batı Balkan ülkelerinin birliğe dahil olduklarında dış politika veya vergi gibi hayati konularda otomatik veto hakkı elde etmesini engellemek için gizli bir plan hazırladı. Bu yeni formül, birliğe yeni katılacak ülkelerin veto yetkisini ellerinden alarak onları bir anlamda yedek kulübesinde tutmayı hedefliyor.
Karadağ’ın 2028 Sözleşmesine Veto Engeli
Söz konusu planın ilk olarak, 2028 yılına kadar birliğe katılmayı hedefleyen Karadağ’ın katılım anlaşmasında deneneceği iddia ediliyor. Bu hamle, gelecekteki diğer aday ülkeler için de bağlayıcı bir emsal teşkil edecek. Ancak bu durum birlik içinde ciddi bir hukuki tartışmayı da beraberinde getirdi. Karşıt görüştekiler, bu formülün aday ülkeleri ikinci sınıf üye konumuna düşüreceğini ve birliğin eşitlik ilkesine zarar vereceğini savunuyor. Brüksel ise bu imajı yıkmak için kısıtlamanın yalnızca belirli bir geçiş dönemi için geçerli olacağı güvencesini vermeye çalışıyor.
Genişleme Yarışında Rusya ve Çin Tehdidi
Avrupa Birliği’nin bu aceleci ve sert tavrının temelinde ise jeopolitik bir panik yatıyor. Batı Balkanlar’da her geçen gün artan Rusya ve Çin etkisi, Brüksel’i hızlı karar almaya zorluyor. Almanya gibi birliğin ağır topları, mevcut karar alma mekanizmalarının bu hantal yapısıyla yeni üyeleri taşıyamayacağını belirterek köklü iç reformlar yapılması gerektiğini vurguluyor. Ancak AB yönetimi, kapsamlı iç reform süreçlerinin çok uzun süreceğini ve bu durumun genişlemeyi geciktireceğini bildiği için şimdilik bu geçici veto yasağı formülünü en pratik çıkış yolu olarak görüyor. Kulislere bomba gibi düşen bu yeni üyelik şartının, önümüzdeki günlerde daha büyük krizlere gebe olduğu konuşuluyor.
Kaynak: Hürriyet
