NASA’nın TESS uzay teleskobu, Samanyolu Galaksisi’ndeki bir yıldız sisteminde Jüpiter boyutlarında ancak pamuk şekeri yoğunluğuna sahip son derece hafif iki yeni ötegezegen keşfetti. Oxford Üniversitesi’nden George Dansfield liderliğindeki araştırma ekibi, TOI-791 b ve TOI-791 c adı verilen bu süper hafif gök cisimlerinin kütleçekimsel etkileşimlerini inceleyerek olağan dışı fiziksel özelliklerini ortaya çıkardı.
Jüpiter Boyutunda Ama Pamuk Şekeri Hafifliğinde
Keşfedilen gezegenlerden TOI-791 b, Jüpiter ile neredeyse aynı hacme sahip olmasına rağmen kütlesi bu gaz devinin sadece yüzde 3’üne tekabül ediyor. Keşfedilen diğer gezegen TOI-791 c ise Jüpiter’den fiziksel olarak daha büyük bir hacim kaplamasına karşın, kütle bakımından onun sadece yüzde 5,9’u kadar bir ağırlık barındırıyor. Bilim insanları, bu denli düşük yoğunluklu iki gezegenin aynı sistem içerisinde yan yana bulunmasını son derece nadir bir uzay olayı olarak nitelendiriyor.
Yedi Yıllık TESS Verisiyle Gelen Keşif
NASA Ames Araştırma Merkezi’nden Steve Howell, devasa boyutlardaki bu hafif gezegenlerin incelenmesinin, gezegen sistemlerinin evrim süreçlerini anlamak adına kritik önem taşıdığını belirtti. 2018 yılında göreve başlayan Transiting Exoplanet Survey Satellite (TESS), bugüne kadar 7 bin 931 ötegezegen adayı belirledi ve bunların 897’sini tescilledi. TOI-791 sisteminin çözümlenmesi için teleskobun yedi yıllık süreçte elde ettiği toplam bin 122 günlük gözlem verisi analiz edildi.
Kütleçekimsel Etkileşim Kütlelerini Ele Verdi
TOI-791 b ve TOI-791 c gezegenleri, yörüngelerindeki hareketleri esnasında birbirlerine uyguladıkları kütleçekim kuvvetiyle dikkat çekiyor. Bu çekim kuvveti, gezegenlerin bağlı oldukları yıldızın önünden geçiş sürelerinde mikro düzeyde sapmalara yol açıyor. Araştırmacılar, bu zamanlama sapmalarını hesaplayarak doğrudan ölçülmesi imkansız olan gezegen kütlelerini belirlemeyi başardı. Gök bilimciler şimdi bu gizemli dünyaların atmosferik yapılarını ve bu denli düşük yoğunlukta nasıl var olabildiklerini araştırmaya odaklanıyor.
Kaynak: Hürriyet
