Nuran Kocadağ
Ramazan ayı, sadece bir ibadet takvimi değil, aynı zamanda modern diplomasinin ‘gönül’ diliyle yeniden yazıldığı bir dönemi temsil ediyor. AK Parti Yerel Yönetimler Başkanlığı, bu yıl çıtayı Türkiye sınırlarının çok ötesine taşıyarak; Balkanlar’ın tarih kokan sokaklarından, Gazze’nin dumanı tüten enkazlarına kadar uzanan geniş bir sosyal dayanışma ağı örüyor. Siyasetin sert köşelerinin, bir iftar sofrasının sıcaklığıyla yumuşatıldığı bu organizasyonlar, sadece birer yemek dağıtımı değil, aynı zamanda Türkiye’nin bölgesel bir ‘yumuşak güç’ (soft power) olma iddiasının sahadaki en somut yansımasıdır.
Gazze ve Suriye: Ateş Çemberinde Kurulan Bereket Sofraları
AK Parti Genel Başkan Yardımcısı Mustafa Demir tarafından açıklanan bu kapsamlı plan, özellikle Orta Doğu’nun kanayan yaralarına merhem olmayı hedefliyor. On yılı aşkın süredir iç savaşın pençesinde kıvranan ve demografik yapısı darmadağın olan Suriye ile bugün tüm dünyanın gözleri önünde bir insani dramın başrolü haline getirilen Gazze, bu yılki çalışmaların ana eksenini oluşturuyor. Coğrafi olarak Mezopotamya ile Akdeniz’in kesişim noktasında bulunan Suriye’de; Konya Büyükşehir Belediyesi Şam merkezde, Erzurum ise Lazkiye’de sofralar kuruyor. Bu bölgelerde yaşayan milyonlarca insan için sıcak bir kap yemek, sadece fizyolojik bir ihtiyaç değil, aynı zamanda ‘unutulmadık’ demenin en naif yolu.
Türkiye’de yerel yönetimlerin yurt dışı yardımları, 5393 sayılı Belediye Kanunu çerçevesinde ve belirli hukuki prosedürlere tabi olarak gerçekleştirilmektedir. Bu süreçler; İçişleri Bakanlığı’nın onayı ve Dışişleri Bakanlığı ile kurulan koordinasyon sayesinde yasal bir zemine oturur. Gazze gibi ambargonun ve çatışmaların gölgesindeki bir bölgede sofra kurmak ise sadece finansal güç değil, aynı zamanda Kızılay ve AFAD gibi kurumlarla yürütülen üst düzey bir lojistik deha gerektirir. Demir’in ifadeleriyle, İsrail’in sistemli politikaları altında yaşam mücadelesi veren Gazzeliler için bu sofralar, bayrama kadar kesintisiz bir destek köprüsü işlevi görecek.
Balkanlar’dan Kafkaslar’a Uzanan Kültürel Diplomasi
Dayanışma hattı sadece kriz bölgeleriyle sınırlı değil. Osmanlı mirasının kültürel genetiklerini taşıyan Balkanlar da bu büyük organizasyondan payını alıyor. Bulgaristan, Yunanistan ve Kuzey Makedonya’da kurulan iftar çadırları, bu bölgelerdeki Müslüman azınlıkların ve soydaşlarımızın toplumsal aidiyet duygusunu güçlendiriyor. Örneğin, Bosna-Hersek’te Sultanbeyli Belediyesi’nin yürüttüğü çalışmalar, tarihsel bağların sadece kitaplarda kalmadığını kanıtlıyor. Öte yandan, Karadeniz’in hemen öte yakasında, Batum’da Trabzon ve Rize belediyelerinin kurduğu sofralar, sınır komşuluğunu bir ‘kader birliğine’ dönüştürüyor.
Uluslararası ilişkilerde ‘insani diplomasi’ olarak tanımlanan bu tür faaliyetler, Türkiye’nin adli ve idari mekanizmalarıyla tam bir uyum içerisinde, devletin resmi dış politikasıyla paralel yürütülmektedir. Bu organizasyonların toplumsal etkisi, yerel halk nezdinde Türkiye’ye olan güveni pekiştirirken, küresel ölçekte ise ‘mazlumun yanındaki güç’ imajını tazelemektedir. Sonuç olarak, kurulan her bir bereket sofrası, siyasi sınırların kağıt üzerindeki çizgilerden ibaret olduğunu, kardeşlik hukukunun ise vize istemediğini bir kez daha tüm dünyaya hatırlatıyor.
