Bahar Çatalbaş
Ramazan’ın Başlangıcı ve Beklentiler
İslam âlemini bir kez daha saran rahmet iklimi Ramazan, her yıl olduğu gibi bu yıl da yüreklerde bambaşka bir heyecan fırtınası estiriyor. Oruçların tutulmaya başladığı, sahurların bereketiyle uyanılan bu mübarek ay, ne yazık ki bazen sadece mideye inen lokmaların saatini değiştirmekten öteye gidemiyor gibi bir yanılgıya düşürülebiliyor. Oysa bu ayın derinliği, sadece fiziksel bir perhizden ibaret değil; ruhen arınma, nefs terbiyesi ve toplumsal bir şuur tazeleme fırsatı sunar. Örneğin, Konya’da 11 Mart sabahı 05:40’da eda edilen sahur, yalnızca günü oruçla geçirmek için bir hazırlık değil, aynı zamanda manevi bir uyanışın, niyetlerin tazelendiği bir başlangıç anıydı. Bu, tüm İslam coğrafyasında, her bir müminin kendi iç muhasebesine yöneldiği, ibadetlerin yoğunlaştığı, merhamet ve dayanışmanın pekiştiği bir dönemin ilk adımıydı.
Sözün Zarafeti ve Ahlakın Narin İklimi
Peki ya sözlerimiz? Dilimizden gelişigüzel, sorumsuzca dökülen her kelamın, kaba saba ifadelerin, yalanın, iftiranın ve gıybetin dinimizde apaçık yasaklandığı bir hakikatken, bu ne perhiz bu ne lahana turşusu diye sormadan edemiyor insan. Özellikle içinde bulunduğumuz dijital çağda, insanların özel hallerini kurcalamaya, laf taşımaya, fitne ateşini körüklemeye yönelik her türlü kelamın ‘boş söz’ ve ‘günah’ olduğunu bilmek, nedense pek çok kişiyi durdurmuyor. Bu türden sözler, sahibinin şahsiyetini, onurunu ve haysiyetini zedelemekle kalmaz; muhatabının da hakkını gasp eder, büyük bir vebali omuzlara yükler. Zira dilden dökülen her söz, bir sorumluluk taşır, bir ahlakı olmalıdır. Ahlaktan yoksun her söz, ne yazık ki bir israftır, hatta bir günahtır.
İslam’ın özünden, yaratılış gayesinden bu denli uzaklaşıldığı içindir ki, günümüz insanının zihin ve gönül dünyası kötü düşüncelere, dilleri hesabı verilemeyecek lüzumsuz ve beyhude sözlere esir olmuş durumda. Bedenler faydasız işlerde heba edilirken, saygınlıklar da hayasızlıkla tarumar ediliyor. Oysa Rabbimiz bizleri vahyin ve peygamberin hikmetiyle terbiye etmiş; akıl, idrak ve sayısız nimetlerle donatmıştır. Bize doğru yolu ve istikameti göstermiş; kalplerimize merhamet, muhabbet ve adalet tohumları ekmiştir. Bu ay, belki de en çok, dilimizin pasını silmek, sözlerimizi teraziye vurmak için bir fırsattır.
Peygamberin Örneği: İbadet ve Cömertlik
Peygamber Efendimiz (s.a.s.), Ramazan ayını ibadetle ihya etme hususunda bizlere en güzel örneği teşkil etmiştir. O’nun Ramazan’ı değerlendirme biçimi, oruç ibadetinin çok ötesine geçerdi. Geceleri bazen cemaatle, bazen tek başına kıldığı Teravih namazları, ev halkını da ibadete uyandırışı, bu ayın her anını nasıl bir aşkla doldurduğunu gösterir. Ramazan’ın son on gününü mescidde itikafla geçirerek dünyevi meşgalelerden tamamen uzaklaşması, bizlere tefekkür ve inzivanın derinliğini hatırlatır. Kur’an’ın indirildiği bu mübarek ayda, Hz. Peygamber’in Cebrail (a.s.) ile mukabele ederek Kur’an’ı karşılıklı okuması, vahye olan bağlılığın ve onu anlama çabasının zirvesiydi. Dahası, o, Ramazan’da sadaka ve hayırlara da çokça ağırlık verir, esmek için engel tanımayan bereketli rüzgardan daha cömert davranırdı. İşte bu, sadece aç kalmak değil, ruhu ve toplumu beslemek, merhametle kuşanmak demektir.
Ramazan’ın Gerçek Hediyesi: Manevi Zenginlik
Netice itibarıyla, Ramazan, sadece bir yeme içme düzenlemesi yahut sosyal bir gösteriş mevsimi değildir. O, Rabbimizin bizlere ihsan ettiği, Kevser Suresi’nde müjdelendiği gibi, hakiki bir bolluk ve berekettir. “Kuşkusuz biz sana Kevser’i verdik” buyruğu, sadece uhrevi değil, dünyevi hayatımızda da iyiliğin, ahlakın ve samimi kulluğun getireceği zenginliğe işaret eder. Ramazan, dillerimizi arındırma, kalplerimizi yumuşatma, birbirimize karşı daha anlayışlı, daha adil olma; kısacası, insan olmanın ve Müslüman kalmanın inceliklerini yeniden hatırlama ayıdır. Bu mübarek ay, asıl sonu kesik olanın, hınç ve kinle dolu olanlar değil, hakikati ve ahlakı yitirenler olduğunu bizlere fısıldar. Öyleyse Ramazan’ı, sadece midemizin değil, ruhumuzun da gerçek bir şöleni haline getirelim, sözlerimizi ve eylemlerimizi bu rahmet ikliminin zarafetine yakışır kılalım.
