Recep Alçın
Ekonomi koridorlarında sessizlik, yerini yine o bildik metalik sese bıraktı. Yatırımcısının yüzüne bazen bir dost tebessümü, bazen de bir veda busesi konduran sarı metal, yeni güne adeta gövde gösterisi yaparak başladı. İç piyasanın nabzını tutan gram altın, sabahın ilk ışıklarıyla birlikte yukarı yönlü bir ivme yakalayarak 7 bin 323 lira seviyesinden işlem görmeye başladı. Dün yaşanan o karamsar tabloyu üzerinden atan altın, küresel rüzgarları arkasına alarak yeniden yükseliş trendinin tozunu yutmaya kararlı görünüyor.
Hatırlanacağı üzere, bir önceki işlem gününde ons altındaki geri çekilmeye teslim olan gram altın, günü yüzde 1,4’lük bir kan kaybıyla 7 bin 276,7 lira seviyesinde noktalamıştı. Ancak piyasaların o meşhur ‘güvenli liman’ refleksi, saatler 09.25’i gösterdiğinde yeniden devreye girdi. Kapanış verilerine oranla yaklaşık yüzde 0,6 oranında bir prim yapan gram altın, 7 bin 323 lira bandına yerleşerek takipçilerine derin bir nefes aldırdı. Bu toparlanma, aslında sadece bir rakam değişimi değil; küresel belirsizliklerin ortasında sığınılacak bir liman arayışının somut bir tezahürüdür.
Küresel Satranç Tahtasında Altının Hamleleri
Peki, ne oldu da bu fiyatlar bir anda yönünü yukarı çevirdi? Bu sorunun cevabı, okyanus ötesinden Uzak Doğu’ya uzanan geniş bir jeopolitik denklemde gizli. ABD’nin yeni dönem ticaret politikalarına ilişkin belirsizlik bulutları, küresel piyasalarda risk iştahını bıçak gibi kesiyor. Yatırımcı, önünü göremediği her an rotayı altına kırıyor. Buna bir de ABD ile İran arasındaki gerilimli atmosfer eklenince, piyasalardaki temkinli hava adeta kurşun gibi ağırlaşıyor.
Öte yandan, Çin’de Ay Yeni Yılı tatilinin sona ermesiyle birlikte fiziki talebin yeniden canlanacağı beklentisi, fiyatlara tabiri caizse can suyu veriyor. Küresel piyasalarda ons altın, yüzde 0,5’lik bir değer kazancıyla 5 bin 191 dolar düzeyine tırmanırken; iç piyasada çeyrek altın 12 bin 340 lira, cumhuriyet altını ise 48 bin 950 lira bandından alıcı bekliyor. Analistler, ABD’nin maliye ve dış politika adımları netleşene kadar bu dalgalı ama yukarı yönlü seyrin devam edeceğine dair hemfikir.
Türkiye’de Altın Yatırımı ve Hukuki Süreçler
Türkiye’de altın sadece bir yatırım aracı değil, aynı zamanda toplumsal bir hafıza ve kültürel bir güvencedir. ‘Yastık altı’ olarak tabir edilen tasarruf alışkanlığı, ülkenin demografik yapısında ve hanehalkı ekonomisinde kritik bir rol oynamaktadır. Adli ve hukuki açıdan değerlendirildiğinde, ülkemizde altın ticareti ve piyasaları Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Borsa İstanbul (BIST) bünyesindeki Kıymetli Madenler ve Kıymetli Taşlar Piyasası tarafından sıkı bir denetime tabidir.
Altın alım satımlarında karşılaşılan olası dolandırıcılık veya ayar düşüklüğü gibi durumlarda, Türk Ceza Kanunu ve Tüketici Hakları çerçevesinde ağır yaptırımlar uygulanmaktadır. Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğü tarafından basılan ürünler dışındaki standart dışı ürünlerin piyasaya sürülmesi, hukuki süreçleri beraberinde getirir. Sonuç olarak, küresel riskler ve jeopolitik tansiyon bu denli yüksekken, yatırımcıların hem ekonomik verileri hem de yasal haklarını koruyan mekanizmaları yakından takip etmesi hayati önem taşımaktadır.
