“Bu Devletler Arası Bir Çatışmadır”
Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev, Rusya ile Ukrayna arasındaki çatışmaların dondurulmasını ve geçmişte Türkiye’nin arabuluculuğunda gerçekleştirilen müzakerelerin sonuçlarına dayanan “İstanbul formülü 2.0” modeline geri dönülmesini teklif etti. Tokayev, Rusya’nın Omsk kentinde düzenlenen Rusya-Kazakistan Bölgesel İşbirliği Forumu kapsamında Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile bir araya gelerek ikili bir görüşme gerçekleştirdi.
Görüşmede Ukrayna’daki duruma değinen Tokayev, Avrupa ve Amerika Birleşik Devletleri’nden mevcut askeri gerilime dair çok sayıda bildirim aldığını belirtti. Bu konudaki görüşlerini daha önce Putin ile paylaştığını hatırlatan Kazakistan lideri, sürecin en başından beri bunun bir iç savaş değil, doğrudan devletler arası bir çatışma olduğunu savunduğunu ifade etti.
Ukrayna halkına, diline ve kültürüne yönelik her zaman saygılı bir yaklaşım benimsediklerini vurgulayan Tokayev, bu çatışmanın arka planını anlamanın pek çok kesim için zor olduğunu kaydetti. Azerbaycan ile Ermenistan arasındaki geçmiş gerilimlerin tarihsel kökenlerinin net olarak bilindiğini ifade eden Tokayev, Ukrayna’daki mevcut durumun ise anlaşılmasının çok daha güç olduğunu dile getirdi.
Büyük Güçlerin Garantörlüğünde Barış Önerisi
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in, ABD Başkanı Donald Trump ile Alaska’nın Anchorage kentinde gerçekleştirdiği temaslar sırasında üst düzey diplomatik esneklik sergilediğini belirten Tokayev, 2022 yılındaki çatışmaların başlangıcında Türkiye’nin kolaylaştırıcılığında yürütülen doğrudan müzakerelerin temel alınmasını önerdi.
Tokayev, “Bu benim şahsi görüşüm. Mademki bu konuda görüşüme başvuruluyor, belki de çatışmanın dondurulması ve ‘İstanbul formülü 2.0’ aşamasına geçilmesi gerekiyor. Zira o süreçte taraflar önemli çıktılar elde etmişti. Sonrasında ise Rusya’nın da kurucu ortak olarak yer alacağı büyük güçlerin güvencesi altında kalıcı barış adımları atılmalıdır” ifadelerini kullandı.
Kazakistan’ın bu meseleye kayıtsız kalmadığını ancak arabuluculuk rolünü kesin bir dille reddettiklerini aktaran Cumhurbaşkanı Tokayev, Rusya’nın kendi gündemindeki sorunları herhangi bir dış arabulucuya ihtiyaç duymadan doğrudan çözebilecek güçte olduğuna inandığını söyledi.
“Savaşı Dondurmak Uluslararası Bir Çözüm Yoludur”
Krizden çıkış yolları hakkında insanların fikir sahibi olmak istediğini fakat tarafların katı tutumları nedeniyle kesin bir çözüm öngörülemediğini ifade eden Tokayev, alternatif yollara dikkat çekti. Çatışmayı dondurmanın küresel diplomaside daha önce de tecrübe edilmiş bir yöntem olduğunu kaydeden Kazakistan lideri, yaşanan can kayıplarının her iki ülkenin ortak geleceğine zarar verdiğini ve mevcut tablonun sadece iki devletin rakiplerini memnun ettiğini belirtti.
Tokayev, karşılaşılan tüm zorluklara rağmen Kazakistan’ın Rusya ile olan müttefiklik ve stratejik işbirliği ilişkilerine sadık kalacağını sözlerine ekledi. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ise Ukrayna hususundaki güncel gelişmeleri mevkidaşı Tokayev ile ayrıntılı şekilde paylaşacağını dile getirdi.
Kaynak: Haberler
