Tok olunduğu halde aniden ortaya çıkan yeme isteğinin altında yatan nedenler tıp uzmanları tarafından açıklandı. İç Hastalıkları Uzmanları Prof. Dr. Murat Hakan Terekeci, Doç. Dr. Esra Çokiçli ve Uzman Psikolog İlayda Kutevu, bu durumun psikolojik kaynaklı duygusal yeme mi yoksa kan şekerinin düşmesiyle oluşan hipoglisemi mi olduğunu ayırt etmenin yollarını paylaştı. Uzmanlar, ani açlık krizlerinin her zaman bir irade sorunu olmadığına, bedenin fiziksel bir savunma mekanizması geliştirebileceğine dikkat çekti.
Kan Şekeri Düşüklüğü Mü Yoksa Duygusal Açlık Mı?
İç Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Murat Hakan Terekeci, her stres anında ortaya çıkan beslenme isteğinin doğrudan duygusal açlık olarak tanımlanamayacağını belirtti. Kan şekerinin normal sınırların altına gerilemesiyle oluşan hipogliseminin ani açlık ataklarının temel sebeplerinden biri olduğunu vurgulayan Terekeci, kişilerin bu anlarda kontrol kaybı hissetmesinin irade zayıflığıyla değil, vücudun hayatta kalma refleksiyle ilgili olduğunu ifade etti. Terekeci, el titremesi ve terleme gibi semptomların eşlik ettiği sık tekrarlayan açlık krizlerinde, bireylerin insülin direnci veya metabolik rahatsızlıklar yönünden mutlaka bir uzman hekime başvurması gerektiğinin altını çizdi.
Fiziksel Belirtiler Duygusal Yemeyi Ayırt Ediyor
İç Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Esra Çokiçli, kan şekeri düşüklüğünde göz kararması, halsizlik, yorgunluk ile el ve ayaklarda titreme gibi belirgin fiziksel reaksiyonların yaşandığını aktardı. Duygusal yeme süreçlerinde bu tür bedensel sinyallerin genellikle oluşmadığını belirten Çokiçli, yoğun stres dönemlerinde ve özellikle gece saatlerinde uykudan uyanarak yemek yeme eğiliminin arttığını kaydetti. Çokiçli, stresle birlikte yükselen kortizol hormonunun kan şekerini etkilediğini ve bunun vücut için koruyucu bir savunma adımı olduğunu açıkladı.
Her Açlık Krizinin Altında Psikolojik Nedenler Yatmayabilir
Uzman Psikolog İlayda Kutevu, her ani yeme atağının arka planında psikolojik etkenlerin aranmaması gerektiğini dile getirdi. Kan şekerinin düşmesiyle birlikte kişide huzursuzluk, tahammülsüzlük, kaygı ve öfke gibi duygusal değişimlerin tetiklenebileceğini belirten Kutevu, bu durumun duygusal yeme ile karıştırılmaması gerektiğine dikkat çekti. Kutevu, yeme isteğinin fiziki bir enerji ihtiyacından kaynaklanıp kaynaklanmadığını anlamak adına, kişilerin yeme eyleminden hemen önce kendi içsel süreçlerini sorgulamalarını ve “Şu an gerçekten psikolojik olarak mı zorlanıyorum, yoksa uzun süredir aç olduğum için mi bu hissi yaşıyorum?” sorusuna yanıt aramalarını önerdi.
Kan Şekerini Dengede Tutmak İçin Öneriler
Sağlıklı beslenme ve yeme ataklarını kontrol altına alma sürecinde dikkat edilmesi gereken temel unsurlar şu şekilde sıralandı:
– Bedenin verdiği uyarı mekanizmalarını yakından izlemek önem taşıyor. El ayak titremesi veya ani huzursuzluk anları, kan şekerindeki düşüşün habercisi olabiliyor.
– Kan şekerinin ani dalgalanmalar yaşamasını önlemek için uzun süreli açlıklardan kaçınılmalı, öğün düzeni korunmalı ve menülerde protein, lif ile sağlıklı yağlara yer verilmelidir.
– Kan şekerini hızla yükseltip aniden düşüren işlenmiş gıdalar, beyaz ekmek ve tatlılar yerine; kan şekerini dengeli biçimde seyrettiren tam tahıllar, baklagiller ve kaliteli protein kaynakları tercih edilmelidir.
– Tokluk hissine rağmen yeme isteği uyandığında, bu yönelimin gerçek kaynağını bulmak için kişi kendini sorgulamalıdır.
– Kan şekerini dengede tutmak adına, yemek tüketiminden bir saat sonra ev içinde dahi olsa hafif tempolu yürüyüşler gerçekleştirilmelidir.
Kaynak: Hürriyet
