Erkan Dönmez
Eskişehir 400 Bin Araç Sınırına Dayandı
Eskişehir’in sokaklarına çıktığınızda dikkatinizi ilk ne çekiyor? Sadece tescilli 26 plakalar değil, şehrin damarlarında dolaşan devasa bir ‘yabancı plaka’ ordusu var. Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) paylaştığı son veriler, kentin bir ulaşım ve sanayi merkezi olmasının bedelini trafik yoğunluğuyla ödediğimizi kanıtlıyor. Toplam araç sayısı 398 bin 710’a ulaşarak 400 bin psikolojik sınırına dayandı. Bu rakam, neredeyse her iki Eskişehirli’den birine bir motorlu araç düştüğü gerçeğini yüzümüze çarpıyor.
Ankara ve İstanbul’un Plaka İstilasının Sebebi Ne?
Şehir trafiğinde yerel plakadan sonra en çok gördüğümüz kod 06. Bu bir tesadüf değil, coğrafi bir zorunluluk. Ankara ile Eskişehir arasındaki ticari bağlar ve günlük iş akışı, yolları 06 plakalı araçlarla dolduruyor. Ancak asıl ‘görünmez el’ 34 plakasında gizli. Neden her köşe başında bir 34 plaka görüyoruz? İşte tam burada ekonomi ve istatistik devreye giriyor. Türkiye’nin dev filo kiralama şirketleri ve holding merkezleri İstanbul’da olduğu için, Eskişehir’deki fabrikalarda görev yapan beyaz yakalıların ve distribütörlerin altındaki araçlar resmiyette İstanbullu görünüyor. İşte bu yüzden şehrimizde İstanbul plakalı araç yoğunluğu, yerel plakaları bile tehdit eder hale geldi.
Bölgesel Hub Etkisi: Komşu İller Trafiği Nasıl Etkiliyor?
Eskişehir sadece bir üniversite kenti değil, aynı zamanda Marmara ve Ege’yi İç Anadolu’ya bağlayan kritik bir kavşak noktasıdır. Veriler, listenin devamında 16 (Bursa), 03 (Afyonkarahisar) ve 43 (Kütahya) plakalı araçların yoğunluğunu gösteriyor. Bu illerle olan sanayi ve akrabalık bağları, Eskişehir trafiğini tam anlamıyla kozmopolit bir yapıya büründürüyor. Ancak bu çeşitlilik, şehrin otopark ve yol kapasitesinin artık bu yükü kaldırmakta zorlandığının da en büyük kanıtı. Eğer bu artış hızı ve dış plaka girişi böyle devam ederse, kentsel mobilite anlamında sınıfta kalmamız kaçınılmaz.
Otomobiller Zirvede Motosikletler Ensedeki Takipte
TÜİK verilerinin derinliklerine indiğimizde, Mart sonu itibariyle şehrimizdeki araçların yüzde 55,3’ünü otomobillerin oluşturduğunu görüyoruz. Toplamda 220 bin 478 otomobil yollarda aktif olarak dönüyor. Ancak asıl dikkat çeken yükseliş yüzde 17,7 ile motosikletlerde yaşanıyor. Tam 70 bin 669 motosiklet tescillenmiş durumda. Bu artışın temel sebebi hem ekonomik hem de pratik; artan yakıt maliyetleri ve kilitlenen şehir içi trafik, vatandaşı iki tekerleğe yöneltiyor. Veriler bize şunu fısıldıyor: Eskişehir artık büyükşehir trafiğiyle yüzleşen, plaka çeşitliliğiyle devasa bir metropol haline gelmiştir. Bu durum, şehir planlamasında ‘eski yöntemlerin’ neden artık işe yaramadığını ve neden trafik mücadelesinde zemin kaybettiğimizi gösteren en somut tablodur.
