Lale Çetin
Eskişehir’in Hafızası Kitap Fuarı’nda Canlandı
Eskişehir’in çehresini değiştiren ve kenti bir Avrupa şehri kimliğine büründüren önceki dönem Büyükşehir Belediye Başkanı Yılmaz Büyükerşen, Eskişehir Kitap Fuarı kapsamında düzenlenen imza gününde adeta izdihama neden oldu. Siyasetin ötesinde bir ‘şehir mimarı’ olarak görülen Büyükerşen, kendisini anlatan kitabın imza gününde vatandaşlarla bir araya gelerek hem geçmişi yad etti hem de geleceğe dair önemli mesajlar verdi. Ancak bu buluşma sadece bir imza günü değil, aynı zamanda Türkiye’nin eğitim tarihine ve şehir planlamasına dair önemli bir muhasebe alanı haline geldi.
Açıköğretim: Eğitimde Sessiz Bir Ekonomi Devrimi
Büyükerşen’in fuarda üzerine basa basa durduğu en kritik konu, bizzat kurucusu olduğu Açıköğretim Sistemi’ydi. Bu sistem, sadece bir uzaktan eğitim modeli değil; Köy Enstitüleri’nden sonra Türk milli eğitim sistemine vurulmuş en güçlü ve en demokratik mühürlerden biridir. Büyükerşen, bu sistemle milyonlarca kişinin eğitim hayatına dokunurken, aslında Eskişehir’i de bir ‘öğrenci kenti’ olmanın ötesine taşıyıp devasa bir ‘eğitim ihracatçısı’ merkezine dönüştürdü. Vatandaşların cebinden fahiş paralar çıkmadan üniversite mezunu olabilmesinin yolunu açan bu model, bugün bile Türkiye’nin en büyük başarı hikayelerinden biri olarak kabul ediliyor. Ekonomik krizlerin gölgesinde, dar gelirli vatandaşın eğitime ulaşabilmesi Büyükerşen’in en büyük mirası olarak dikkat çekiyor.
Ecevit Dönemi ve Suat Çağlayan’ın Kalemi
Etkinliğin odağındaki kitap, merhum Başbakan Bülent Ecevit’in son Kültür Bakanı Suat Çağlayan tarafından kaleme alındı. Büyükerşen, kitabın içeriğiyle ilgili ‘Nasıl biri olduğumu okuyanlardan dinleyeceğim’ diyerek mütevazı bir tavır sergilese de, aslında bu eser bir dönemin siyasi ve kültürel panoraması niteliğinde. Ecevit dönemi siyasetinin nezaketini ve vizyonunu yansıtan bu buluşma, günümüz siyasetinin sert dilinden yorulan vatandaşlar için de bir nefes alanı oldu. Çağlayan’ın rahatsızlığı nedeniyle katılamadığı törende, Büyükerşen’in tek başına kitapları imzalaması ve vatandaşlarla tek tek ilgilenmesi fuarın en duygu yüklü anlarındandı.
Fuar Alanı ve Şehir Planlaması Eleştirisi
Büyükerşen’in konuşmasındaki en dikkat çekici noktalardan biri de fuarın konumuna dair yaptığı samimi eleştiriydi. ‘Şehir merkezine daha yakın olsaydı, kalabalık çok daha fazla olurdu’ diyen Büyükerşen, aslında gizli bir şehir planlaması dersi verdi. Bir kültür etkinliğinin başarısı, sadece içeriğiyle değil, vatandaşın o etkinliğe ne kadar kolay ulaştığıyla, yani lojistik maliyetiyle ölçülür. Fuarın şehir merkezinden uzak kalması, sadece katılımı sınırlamakla kalmıyor, aynı zamanda dar gelirli öğrencinin ve vatandaşın ulaşıma ayıracağı bütçeyi de zorluyor. Kitap fuarı gibi etkinliklerin merkeze yakınlığı, kent içi ekonomik sirkülasyonu canlandırırken, kültürel etkileşimin de tabana yayılmasını sağlar.
