Abdurahman Yazıcı
Her 0850’li Numara Tehlikeli mi?
Niğde’nin bereketli topraklarında traktör başında çalışırken ya da çarşıda dükkanınızı açmış siftah beklerken telefonunuz acı acı çalıyor. Ekranda 0850 ile başlayan bir numara görüyorsunuz. Birçoğumuz “Eyvah yine mi reklam?” ya da “Acaba bankadan mı arıyorlar?” ikilemine düşüyoruz. Son yıllarda telefon dolandırıcılığı öyle bir noktaya geldi ki, artık dürüst esnafın ve çiftçinin bir anlık dalgınlığı birikmiş tüm sermayesinin uçup gitmesine neden olabiliyor. Adli bilişim uzmanı Prof. Dr. Ali Murat Kırık, bu kafa karışıklığına son verecek çok kritik uyarılarda bulunuyor.
Hemen belirtmekte fayda var; 0850 ile başlayan her numara dolandırıcı değildir. Bu hatlar aslında kurumsal firmaların, bankaların, kargo şirketlerinin ve büyük müşteri hizmetleri ağlarının kullandığı profesyonel iletişim kanallarıdır. Ancak tam da bu kurumsallık maskesi, kötü niyetli kişilerin en büyük silahı haline gelmiş durumda. Uzmanlar, asıl meselenin numaranın kendisi değil, arayan kişinin sizden ne talep ettiği olduğunu söylüyor. Eğer telefonun ucundaki ses size korku salıyor, acele ettiriyor ya da kişisel bilgilerinizi istiyorsa orada bir durup düşünmek gerekiyor.
Dolandırıcıların En Çok Kullandığı Tuzaklar
Peki, bu tuzaklara nasıl düşülüyor? Genelde kendilerini banka görevlisi, polis veya sigorta temsilcisi olarak tanıtan kişiler, hesabınızda bir şüpheli işlem olduğunu iddia ederek söze başlıyor. Vatandaşı telaşlandırarak mantıklı düşünme yetisini elinden alıyorlar. Size mesaj yoluyla bir bağlantı gönderip buraya tıklamanızı ya da verdiğimiz hesap numarasına ‘güvenlik’ amacıyla para göndermenizi istiyorlar. Şunu asla unutmayın: Hiçbir banka ya da resmi kurum, telefon üzerinden sizden şifre istemez veya başka bir hesaba para transferi yapmanızı talep etmez.
Bağış veya yardım adı altında gelen aramalar da son dönemde oldukça arttı. Özellikle dini veya insani duyguları istismar ederek para toplamaya çalışanlara karşı çok uyanık olmalıyız. Eğer bir yere yardım yapacaksanız, bunu size telefonla gelen bir numara üzerinden değil, ilgili kurumun bizzat kendi internet sitesine girerek veya resmî iletişim kanallarını kullanarak yapmanız en doğrusu olacaktır.
Akıllı Telefonlarda Korunma Yolları
Teknoloji sadece dolandırıcıların değil, bizim de emrimizde. iPhone ve Android cihazlarda yer alan ‘Spam Engelleme’ özelliklerini aktif hale getirmek, bu tür istenmeyen aramaların büyük bir kısmını daha telefonunuz çalmadan engelliyor. Ayrıca telefonunuza düşen şüpheli bir numarayı internet üzerinden kısa bir aramayla sorgulatabilirsiniz. Eğer o numara hakkında daha önce yapılmış şikâyetler varsa, diğer vatandaşların yorumları sizi erkenden uyaracaktır.
Bizim Niğde’nin insanı merttir, yardımseverdir; ancak bu temiz duyguların suistimal edilmesine izin vermemek lazım. Alın terinizle kazandığınız üç beş kuruşu, telefonun ucundaki bir sesin yalanlarına kurban etmeyin. Şüpheli bir durumla karşılaştığınızda telefonu hemen kapatın ve gerekirse kendi bankanızı doğrudan siz arayarak durumu teyit edin. Unutmayın, dolandırıcıların en büyük düşmanı sizin sakinliğiniz ve bilginizdir.
