ABD ve İran Arasında Gerilim Tırmanıyor
Orta Doğu’da taraflar arasındaki karşılıklı saldırılar şiddetlenirken, ABD Başkanı Donald Trump, Hürmüz Boğazı’nda ABD ablukasının yeniden yürürlüğe girdiğini ve boğazdan geçen tüm gemilerden yüzde 20 geçiş ücreti alınacağını duyurdu. Bu açıklamanın ardından İran Silahlı Kuvvetleri’nin savaşı yürüten birimi Hatemu’l Enbiya Merkez Karargahı, ABD’nin Hürmüz Boğazı’na müdahale etmesine izin vermeyeceklerini bildirdi. İran Dışişleri Bakanlığı ve Müzakere Heyeti Sözcüsü İsmail Bekayi ise mutabakatın kriz sürecine girdiğini ifade etti.
BAE Tankerlerine Saldırı
Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) Savunma Bakanlığı, Hürmüz Boğazı’nın güney koridorunda ülkeye ait 2 tankerin İran’a ait seyir füzeleriyle hedef alındığını açıkladı. Saldırıda 1 mürettebat hayatını kaybederken, 8 personel yaralandı. Hafta sonu Bahreyn, Kuveyt, Katar, Ürdün ve Umman’ı da kapsayan saldırıların ardından iki ülkenin Hürmüz Boğazı’nın kontrolünün kendilerinde olduğunu iddia etmesi diplomatik süreci tehlikeye attı.
Petrol Fiyatları ve Piyasalara Etkisi
Artan jeopolitik gerilim, petrol fiyatlarını yükseltti. Brent petrolün varil fiyatı, 12 Haziran’dan bu yana ilk kez 85 doları aşarak dünkü kapanışa göre yüzde 1,6 artışla 84,2 dolara çıktı. Analistler, ABD’nin İran’a yönelik yenilenen askeri saldırılarının küresel ham petrol arzında aksamalara ilişkin endişeleri artırdığını ve enflasyon endişelerini yeniden canlandırdığını belirtiyor. Bu durum, küresel faiz oranlarına ilişkin belirsizliği de artırıyor. ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,63’e yükselirken, dolar endeksi yüzde 0,1 azalışla 101,2 seviyesine geriledi. Altının onsu ise dünkü düşüşün ardından yüzde 0,5 artışla 4 bin 21 dolardan işlem görüyor.
ABD Piyasaları ve Enflasyon Verisi Beklentisi
New York borsası, ABD-İran gerilimi ve teknoloji hisselerindeki satış baskısıyla dün negatif seyretti. Yarı iletken hisselerinde Micron Technology yüzde 4,3, Sandisk yüzde 12,6, AMD yüzde 4,2 ve Intel yüzde 6,1 değer kaybetti. Dow Jones endeksi yüzde 0,26, S&P 500 yüzde 0,79 ve Nasdaq yüzde 1,55 düştü. Piyasalar bugün ABD’de açıklanacak enflasyon verisine odaklanmış durumda. Son bir ayda petrol fiyatlarındaki geri çekilme sonrası aylık TÜFE’nin değişmemesi bekleniyor. Fed Yönetim Kurulu Üyesi Christopher Waller, çekirdek enflasyonun yüksek gelmesi durumunda para politikasında sıkılaştırma gerekebileceğini söyledi. Fed Başkanı’nın Kongre’deki para politikası sunumu da yakından takip edilecek. ABD Hazine Bakanlığı, haziran ayı bütçe açığının 120 milyar dolarla beklentilerin altında olduğunu açıkladı.
Avrupa Borsaları ve Ekonomik Gelişmeler
Avrupa borsaları, artan jeopolitik gerilime rağmen alış ağırlıklı bir seyir izledi. Telekomünikasyon ve enerji hisselerindeki yükselişler, teknoloji hisselerindeki düşüşlerin etkisini sınırladı. İngiltere’de FTSE 100 yüzde 0,01, Fransa’da CAC 40 yüzde 0,31, Almanya’da DAX 40 yüzde 0,19 ve İtalya’da FTSE MIB 30 yüzde 0,37 değer kazandı. Avrupa’da tahvil faizlerinde satış baskısı öne çıkarken, İngiltere’nin 2 yıllık tahvil faizi yüzde 4,34’e yükseldi. Ayrıca AB, Rusya’nın Yamal LNG tesisinden bu yılın ilk yarısında 9,9 milyon tonla rekor LNG ithalatı yapıldığını bildirdi. AB, Rusya’ya yönelik yeni yaptırımlar ve hava yolu yolcu hakları düzenlemesini onayladı.
Asya Piyasaları ve Çin İhracatı
Asya borsaları, küresel satış baskısıyla negatif seyretti. Çin’in haziran ayı ihracatı yüzde 27 artarak beklentileri aştı ve mayıs ayındaki yüzde 19,4’lük artışın üzerinde gerçekleşti. Güney Kore Merkez Bankası’nın perşembe günü faiz artırması bekleniyor; ülkede enflasyon yüzde 3,2 ile son 2,5 yılın zirvesinde. Japonya’da sanayi üretimi aylık yüzde 0,1 arttı, yıllık bazda yüzde 2,1 azaldı. Kapanışa yakın Japonya’da Nikkei 225 yüzde 0,1, Güney Kore’de Kospi yüzde 0,4, Çin’de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,7 ve Hong Kong’da Hang Seng yüzde 0,5 geriledi. Kospi, 24 Nisan’dan bu yana en düşük seviye olan 6.448 puana indi.
Borsa İstanbul ve Dolar/TL
Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi dün yüzde 1,60 düşüşle 14.092,02 puandan kapandı. VİOP’ta BIST 30 ağustos vadeli kontratı akşam seansında yüzde 0,5 geriledi. Dolar/TL dün yüzde 0,1 artışla 47,0160’tan kapanırken, bugün 47,0320’den işlem görüyor. Analistler, bugün yurt içi veri gündeminin sakin olduğunu, yurt dışında ABD enflasyon verisi ve Orta Doğu gelişmelerinin takip edileceğini belirtiyor. Teknik olarak BIST 100’de 14.100 ve 14.250 puan direnç, 14.000 ve 13.900 puan destek konumunda.
Piyasalarda bugün takip edilecek veriler: ABD TÜFE, Fed Başkanı Kongre sunumu, ABD büyük banka bilançoları.
Kaynak: Ekonomim Tv






