Büşra Tekin
Küresel piyasalarda yaşanan her sarsıntı, çok geçmeden mutfağımızdaki tencereye yansıyor. Bugün uzaklarda, Şanghay’da atılan devasa bir imza, çok yakında cep telefonu, televizyon hatta buzdolabı alırken ödeyeceğimiz rakamları doğrudan belirleyecek. Çin, ABD’nin ağır yaptırımlarına karşı büyük bir finansal kalkan inşa ederek 577 milyon dolarlık devasa bir çip fonu kurdu. “Bize ne Çin’in çipinden” demeyin; çünkü bu hamle, küresel tedarik zincirini baştan aşağı değiştirerek cüzdanımızı doğrudan etkileyecek güce sahip.
Çip Krizi Mutfak Masrafını Nasıl Etkiliyor?
Birçok insan mikroçiplerin sadece lüks bilgisayarlarda veya akıllı telefonlarda kullanıldığını düşünüyor. Oysa modern dünyada bindiğiniz metrodan, mutfağınızdaki buzdolabına, tarladaki traktörden marketteki barkod sistemine kadar her yerde bu küçük devreler çalışıyor. Çip üretiminde yaşanacak en ufak bir tedarik aksaması veya maliyet artışı, nakliye ve üretim süreçlerini pahalılaştırıyor. Bu durum, nihai tüketici olan vatandaşın önüne zam yağmuru olarak geliyor. Küresel teknoloji savaşları kızıştıkça, ithal ettiğimiz her elektronik ürünün fiyatı dalgalanmaya açık hale geliyor.
Çin’den ABD Ambargosuna Karşı 577 Milyon Dolarlık Kalkan
Pekin yönetimi, ABD’nin teknoloji ihracatı ve yatırım kısıtlamalarına karşı kendi göbeğini kesmeye karar verdi. Bu doğrultuda, “Changzhi Hanhai” adı verilen özel yatırım fonu, 3,91 milyar yuan (yaklaşık 577 milyon dolar) sermaye ile Şanghay Pudong Özel Bölgesi’nde resmen faaliyete geçti. Fonun arkasındaki ortaklık yapısı ise oldukça dikkat çekici. Bellek devi CXMT’nin iştiraki Changxin Xinju yüzde 30 payla ana ortak olurken, e-ticaret devi Alibaba’nın iştiraki Hangzhou Haoyue yüzde 10,2 ve çip ekipmanı üreticisi AMEC yüzde 7,7 ortaklıkla masada yer alıyor. Ayrıca Şanghay yerel yönetimi ve Dongguan Trust gibi güçlü finansörler de projeyi destekliyor.
Kısa Vadeli Kar Değil, Uzun Vadeli Bağımsızlık Hedefleniyor
Bu fonun kurulma amacı klasik yatırım fonlarından çok farklı. Kısa sürede yüksek kâr elde etmek yerine, çip sektöründe yıllar süren derin araştırma ve geliştirme (Ar-Ge) faaliyetlerini finanse edecekler. Çin hükümeti, devlet destekli fonlar ve halka arz yöntemleriyle bu uzun soluklu teknoloji yatırımlarının arkasında duruyor. Dünyanın en büyük üreticilerinden birinin kendi teknolojisini üretmesi, uzun vadede küresel piyasalardaki dengeleri sarsacak. Biz tüketiciler için bu durum, gelecekte daha ucuz teknolojiye erişim anlamına gelebileceği gibi, geçiş sürecinde yaşanacak ticaret savaşları nedeniyle ani fiyat artışlarını da beraberinde getirebilir. Bu süreçte bütçeyi korumak için teknolojik harcamaları aceleye getirmemek ve piyasa analizlerini yakından takip etmek gerekiyor.
Kaynak: Ekonomim Tv
