Faruk Hakyemez
Coğrafyanın Ötesindeki Eğitim Stratejisi
Ankara’nın konforlu caddelerinden Bitlis’in sarp kayalıklarına uzanan bir yol hikayesi bu. Milli Eğitim Bakanlığı’nın üç yıl önce attığı o kritik adım, Hizan’ın Ürünveren köyündeki Karakoyun Mezrası’nda bugün sessiz bir devrime dönüşmüş durumda. Gökçe öğretmen, sadece bir kamu görevlisi değil; o, bölgedeki devlet varlığının, vicdanın ve geleceğe dair en somut umudun temsilcisi. İlçe merkezine tam 52 kilometre uzaklıkta, dağın yamacına kurulan tek derslikli bu okulun kapısı her sabah neden kararlılıkla açılıyor? Bunun arkasındaki asıl itici gücü anlamak, Türkiye’nin eğitimdeki yerelleşme ve her çocuğa ulaşma vizyonunu kavramaktan geçiyor.
Isınmayan Sınıflardan Aydınlık Yarınlara
Mesele sadece müfredat işlemek veya tahtaya yazı yazmak değil. Karakoyun Mezrası gibi coğrafi şartların çetin, kışın ise acımasız olduğu bir noktada, bir öğretmenin varlığı demek, oradaki toplumsal yapının kılcal damarlarının canlı tutulması demektir. Gökçe öğretmen, birleştirilmiş sınıfta sadece birinci sınıf öğrencisi Yusuf ve dördüncü sınıf öğrencisi Melek’e alfabe öğretmiyor; onlara dünyayı anlamlandıracakları bir vizyon aşılıyor. Dağ başındaki bu küçük kerpiç görünümlü yapıda, zeka oyunlarından modern eğitim tekniklerine kadar her yöntemin titizlikle uygulanması, merkezin en ücra noktadaki ferde dahi aynı standartta ulaşma arzusunun bir sonucu.
Bir Öğretmenden Fazlası: Lojistik ve Eğitim
Sabahın ilk ışıklarıyla birlikte, henüz öğrenciler yola çıkmadan Gökçe öğretmenin elleri odunlara uzanıyor. Kendi ifadesiyle Ankara’da hiç tanışmadığı o balta ve kömür kovası, şimdi bir geleceği ısıtmanın temel araçları haline gelmiş. Sobayı yakmak, sınıfın havasını kırmak ve o iki küçük zihni öğrenmeye hazır hale getirmek, sadece bir fedakarlık örneği olarak görülemez. Bu durum, zorlu saha şartlarında sistemin nasıl bir kişi üzerinden tüm birimleriyle (müdür, öğretmen, hizmetli) kusursuz işlediğinin en net kanıtıdır. Yusuf ve Melek, bu küçük sınıfta sadece ders görmüyor; bir kadının azmiyle imkansızlıkları nasıl yıktığına şahitlik ederek büyüyorlar.
Neden Hizan ve Neden Karakoyun?
Nüfusun azaldığı, kırsaldan kente göçün bir zorunluluk gibi dayatıldığı bir dönemde, iki öğrenci için bir okulun açık tutulması stratejik bir derinlik barındırıyor. Köy halkıyla kurulan o organik bağ, köylülerin Gökçe öğretmene bir ‘doktor’ veya ‘abla’ gibi yaklaşması, eğitimin binalardan taşarak bir yaşam biçimine dönüştüğünü simgeliyor. Öğretmeninin ilkokul hatıralarından aldığı ilhamla bugün Hizan’da kurduğu bu bağ, aslında bir toplumsal hafıza zincirinin en güçlü halkasıdır. Eğer bu halkalar koparsa, bölgeyle olan kültürel ve eğitsel bağın zayıflaması kaçınılmaz olur. İşte bu yüzden, o tek derslikli okulun bacasından tüten duman, aslında bölgenin istikrarını ve çocukların hayallerini temsil ediyor.
