Burak Yılmazlar
Kafkasya’da Dengeleri Sarsan Karar: Büyükelçi Geri Çağrıldı
Rusya ile Ermenistan arasındaki ilişkiler, tarihin en derin krizlerinden birini yaşıyor. Ermenistan’ın son dönemde yönünü tamamen Batı’ya çevirmesi ve Avrupa Birliği (AB) ile entegrasyon sürecini hızlandırması Moskova’da bardağı taşıran son damla oldu. Rusya Dışişleri Bakanlığı, Erivan Büyükelçisi Sergey Kopyrkin’i istişarelerde bulunmak üzere acil koduyla Moskova’ya çağırdığını duyurdu. Bu hamle, diplomatik ilişkilerin kopma noktasına geldiğinin en açık göstergesi olarak kabul ediliyor.
Moskova’dan yapılan sert açıklamalarda, Ermenistan’ın attığı bu adımların Avrasya Ekonomik Birliği (AEB) içindeki ortaklık ruhuna doğrudan zarar verdiği vurgulandı. Kremlin, Erivan yönetiminin Batı ile kurduğu yakın temasları bir ihanet ve ittifak dengelerini sabote etme girişimi olarak değerlendiriyor. Bu durum, bölgedeki ekonomik ve askeri tüm anlaşmaları tehlikeye atıyor.
Üyelikten Çıkarma Tehdidi ve Referandum Çağrısı
Ekonomik yaptırımların ilk sinyali, Rusya’nın öncülük ettiği Avrasya Ekonomik Birliği’nden geldi. Birlik, Ermenistan’ın üyeliğinin tamamen askıya alınabileceği uyarısında bulundu. Bununla da yetinmeyen AEB yönetimi, Erivan’a “Eğer niyetiniz ciddiyse, AB üyeliği için halkın karşısına çıkın ve acilen bir referandum düzenleyin” çağrısı yaptı. Bu hamle, Ermenistan iç siyasetinde zaten var olan kutuplaşmayı daha da derinleştirecek gibi görünüyor.
Ermenistan’da gözler 7 Haziran’da yapılacak kritik parlamento seçimlerine çevrilmiş durumda. Kamuoyu yoklamaları, Başbakan Nikol Paşinyan’ın Batı yanlısı partisinin, Rusya destekli muhalif blokun önünde olduğunu gösteriyor. Ancak Rusya’nın bu son diplomatik ve ekonomik baskıları, seçim sandığından çıkacak sonucu ve halkın kararını doğrudan etkileme potansiyeline sahip.
Bu Kriz Türkiye’yi ve Esnafın Cebini Nasıl Etkiler?
Peki, Kafkasya’da yaşanan bu güç savaşı Türkiye’deki sıradan vatandaşın cebini, Niğde’deki patates üreticisini ya da nakliyeci esnafını neden ilgilendiriyor? Bölgedeki her gerilim, doğrudan ticaret yollarını ve lojistik hatlarını etkiliyor. Ermenistan, Azerbaycan ile yaşanan Karabağ savaşından sonra Rusya’nın kendisini yalnız bıraktığını savunarak Moskova’dan uzaklaşmıştı. Ancak ülkenin enerji ve ekonomi açısından hâlâ Rusya’ya göbekten bağlı olması, olası bir ekonomik ambargonun tüm bölge ticaretine darbe vurması anlamına geliyor.
Türkiye’nin Doğu sınırlarında yaşanacak bir istikrarsızlık, sınır ticaretini yavaşlatabilir ve Kafkasya üzerinden Orta Asya’ya açılan ihracat kapılarında aksamalara yol açabilir. Nakliye maliyetlerinin artması, mazot fiyatlarındaki küresel dalgalanmalarla birleştiğinde, yerel üreticinin malını dış pazara satmasını zorlaştırıyor. Rusya’nın Ermenistan’a uygulayabileceği bir enerji veya gıda ambargosu, bölgesel tedarik zincirini kırarak Türkiye iç pazarında da fiyat dengelerini dolaylı yoldan sarsabilir. Bu durum, tarladaki çiftçiden tezgahtaki manava kadar herkesin cebini yakından ilgilendiriyor.
Kaynak: Hürriyet
