Tahran’da Kritik Zirve: Bölgesel Güvenlik Masada
İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan’ın Pakistan Genelkurmay Başkanı Mareşal Asim Munir ile Tahran’da gerçekleştirdiği görüşme, sıradan bir diplomatik temasın çok ötesinde anlamlar taşıyor. Pezeşkiyan, bölgedeki gerilimin sadece iki ülke arasındaki bir mesele olmadığını, küresel bir sistem krizine dönüştüğünü açıkça ifade etti. Pakistan’ın arabuluculuk çabalarına verilen teşekkürün arkasında, İslam dünyasının kendi içindeki çatlakları onarma arzusu yatıyor. Pezeşkiyan’ın vurguladığı ‘hakların korunması’ ve ‘uluslararası hukuk’ kavramları, aslında statükoya karşı bir meydan okuma niteliği taşıyor. Tahran yönetimi, sadece savunma değil, aynı zamanda bölgesel bir haysiyet mücadelesi yürüttüğünün altını çiziyor.
Batı’nın Güvenlik Modeli mi, İslam Dünyasının Birliği mi?
İslam dünyasındaki parçalanmışlığın stratejik bir zafiyet olduğunu savunan Pezeşkiyan, bu ayrışmanın faturasının tüm Müslüman coğrafyasına kesildiğini belirtti. ‘Neden Avrupa kendi güvenliğini NATO gibi yapılarla korurken, biz Müslüman ülkeler ortak değerler etrafında birleşemiyoruz?’ sorusu, modern jeopolitiğin en can yakıcı sorularından biri olarak karşımıza çıkıyor. Bu perspektif, sadece bir savunma iş birliği değil, aynı zamanda ekonomik ve siyasi bir bağımsızlık manifestosu olarak okunmalı. Müslüman topraklarının bir başka Müslüman ülkeye karşı askeri üs veya operasyon alanı olarak kullanılmaması gerektiği uyarısı, bölgedeki birçok ülkenin mevcut dış politika tercihlerini ciddi şekilde sorgulatacak bir nitelik taşıyor.
Küresel İstikrarın Pamuk İpliği: Ağır Bedeller Kapıda
Pezeşkiyan’ın ABD’ye yönelik güvensizliği ise yılların birikimi olan bir stratejik travmaya dayanıyor. Taahhütlerin ihlali, masadaki görüşmeler sürerken gerçekleştirilen suikastlar ve ekonomik yaptırımlar, İran’ın Batı ile olan diplomatik zeminini oldukça daraltmış durumda. Bu noktada Pakistan üzerinden verilen mesaj net: Bu savaşta ABD asla galip gelmeyecek. Pezeşkiyan’a göre, olası bir geniş çaplı çatışmanın kaybedeni sadece bölge ülkeleri değil, enerji hatlarından ticaret yollarına kadar her şeyin altüst olacağı tüm dünya olacak. Bu kaosun içinde kazanan tek tarafın bölgedeki gerilimden beslenen güçler olacağı gerçeği, sağduyulu her zihin için alarm zillerini çalmalı. Bugün Tahran’dan yükselen bu ses, küresel bir krizin eşiğinde duran dünya için son bir sağduyu çağrısı niteliği taşıyor.
