Mustafa Yıldız
Latin Amerika’nın son on yılına damga vuran siyasi türbülansın merkez üssü haline gelen Peru, yine bir lider değişimiyle dünya gündeminde. Başkent Lima’daki Kongre binası, ülkenin demokratik kurumlarının ne kadar kırılgan bir zemin üzerinde yükseldiğini bir kez daha gözler önüne serdi. Görevden alınan Jose Jeri’nin ardından, koltuk 80 yaşındaki deneyimli solcu siyasetçi Jose Maria Balcazar’a emanet edildi. Ancak bu değişim, halkın kurumlara olan güvenini onarmaya yetecek mi, yoksa sadece kronikleşmiş bir yaraya geçici bir pansuman mı olacak? Peru siyaseti, son on yılda dokuz başkan eskitmiş olmanın yorgunluğunu yaşıyor.
Peru Siyasetinde Yolsuzluk Kıskacı ve Jeri’nin Vedası
Jose Jeri’nin görevden alınma süreci, Peru’da artık gelenekselleşen yolsuzluk ve nüfuz ticareti iddialarının bir yansıması olarak kayıtlara geçti. Peru basınına sızan bilgilere göre Jeri, devletle stratejik iş ilişkileri bulunan Çinli iş insanlarıyla yürüttüğü gizli görüşmelerin bedelini ağır ödedi. Şeffaflık ilkesinin ihlal edildiği gerekçesiyle Kongre’de yapılan oylamada 75 kabul ve 24 ret oyu ile azledilen Jeri, aynı zamanda kamu görevlilerinin atanmasında liyakat dışı uygulamalarla suçlanıyordu. Kongre Başkanı Fernando Rospigliosi’nin ateşten gömleği giymeyi reddederek görevi devralmaması, ülkedeki siyasi krizin derinliğini ve yürütme makamının ne denli yıprandığını gösteren sembolik bir hamle olarak yorumlandı.
Dokuzuncu Başkan ve Restorasyon Çabaları: Balcazar’ı Neler Bekliyor?
Yeni seçilen geçici devlet başkanı Jose Maria Balcazar, 28 Temmuz tarihine kadar ülkeyi seçim sath-ı mailine taşıma sorumluluğunu üstlendi. Siyaset bilimciler, 80 yaşındaki sol görüşlü Balcazar’ın en büyük sınavının toplumsal kutuplaşmayı asgariye indirmek olacağını vurguluyor. Peru halkı, son 10 yılda gördüğü dokuzuncu devlet başkanıyla birlikte artık siyasi istikrarın bir hayalden öteye geçmesini bekliyor. Temmuz ayında yapılacak cumhurbaşkanlığı seçimleri öncesinde partiler kampanyalarını başlatırken, Balcazar’ın geçiş hükümetinin sadece bürokratik bir köprü mü olacağı yoksa köklü yapısal reformların önünü mü açacağı merak konusu. Uzmanlar, Peru’daki bu istikrarsızlığın yabancı yatırımcılar nezdindeki güveni sarstığını ve ekonomik toparlanmanın önündeki en büyük engel olduğunu belirtiyor.
