Faruk Hakyemez
Güney Afrika Cumhuriyeti, ülke genelinde hızla yayılan şap hastalığı salgını nedeniyle olağanüstü önlemleri devreye soktu. Dokuz eyaletin sekizinde tespit edilen vakaların ardından hükümet, durumu “ulusal afet” olarak tanımladığını duyurdu. Ulusal Afet Yönetim Merkezi Başkanı Elias Sithole tarafından yapılan resmi açıklamada; Doğu Cape, Free State, Gauteng, KwaZulu-Natal, Limpopo, Mpumalanga, Kuzey Batı ve Batı Cape eyaletlerinin tamamında salgının kritik eşiği aştığı belirtildi. Sithole, bu kararın hayvancılık sektörü, gıda güvenliği ve ihracat pazarlarını korumak adına atılmış zorunlu bir adım olduğunu ifade etti.
Hayvancılık Ekonomisi ve İhracat Pazarları Tehdit Altında
Şap salgını, Güney Afrika ekonomisinin temel taşlarından biri olan tarım ve hayvancılık sektörü üzerinde ağır bir baskı oluşturuyor. Uluslararası ticaret standartları gereği, bu tür salgınlar görülen ülkelerden yapılan canlı hayvan ve hayvansal ürün ihracatına sert kısıtlamalar getirilmesi, Güney Afrika’nın küresel pazardaki rekabet gücünü zayıflatma riski taşıyor. Kırsal bölgelerde yaşayan halkın en önemli geçim kaynağı olan hayvancılığın sekteye uğraması, doğrudan gıda güvenliğini ve yerel ekonomiyi sarsıyor. Sektör temsilcileri, salgının kontrol altına alınamaması durumunda et ve süt ürünleri fiyatlarında istikrarsızlık yaşanabileceği konusunda uyarılarda bulunuyor. Uzmanlar, bu krizin sadece bir sağlık sorunu değil, aynı zamanda sosyo-ekonomik bir risk unsuru haline geldiğine dikkat çekiyor.
28 Milyon Doz Aşıyla Kapsamlı Müdahale Planı
Krizin derinleşmesi üzerine Cumhurbaşkanı Cyril Ramaphosa, kapsamlı bir eylem planı açıkladı. Hükümetin önümüzdeki 12 aylık süreçte 14 milyon büyükbaş hayvanı aşılamayı hedeflediğini belirten Ramaphosa, bu operasyon için toplamda 28 milyon doz aşıya ihtiyaç duyulduğunu vurguladı. Çiftliklerin aşıya hızlı bir şekilde ulaşabilmesi için lojistik çalışmaların başladığını duyuran Ramaphosa, süreci yönetmek üzere Tarım Bakanlığı ile koordineli çalışacak özel bir uzman ekibinin kurulduğunu bildirdi. Bu ekip, çiftçi örgütü temsilcileri ve veteriner hekimlerle birlikte sahadaki operasyonları denetleyecek.
Sığır, koyun ve keçi gibi çift tırnaklı hayvanlarda görülen şap hastalığı, yüksek ateş ve ağız-tırnak bölgelerinde oluşan yaralarla karakterize ediliyor. Viral bir enfeksiyon olan şap, doğrudan temas veya hava yoluyla çok hızlı yayıldığı için tüm sürünün kısa sürede etkilenmesine yol açıyor. Hayvanlarda ciddi verim kayıplarına ve ölümlere sebep olan hastalık, ulusal afet ilanıyla birlikte sıkı karantina kurallarının ve eyaletler arası nakliye kısıtlamalarının uygulanmasını da beraberinde getiriyor. Güney Afrika yönetimi, bu seferberlikle hem yerli üreticiyi korumayı hem de uluslararası ticaret kanallarını yeniden güvenli hale getirmeyi amaçlıyor.
