Bahar Çatalbaş
Arşivler ve Bilimsel Yaklaşım Vurgusu
Dışişleri Bakanlığı, 1915 olaylarına ilişkin yapılan tartışmalar ve bazı ülkelerin bu konudaki tutumlarına yönelik oldukça kapsamlı bir yazılı açıklama yayımladı. Bakanlık, tarihin siyasi bir araç olarak kullanılmasının kabul edilemez olduğunu belirterek, gerçeklerin ancak bilimsel ve tarafsız bir yaklaşımla gün yüzüne çıkabileceğini vurguladı. Özellikle Güney Kafkasya bölgesinde son yıllarda filizlenen barış ve uzlaşı ikliminin, geçmişin acılarından husumet üretmeye çalışanlara verilmiş en güçlü cevap olduğu ifade edildi.
Hükümetin dış politika vizyonu çerçevesinde yapılan bu açıklama, Türkiye’nin bölgedeki istikrarı koruma kararlılığını da gözler önüne seriyor. Bakanlık, bazı üçüncü ülke siyasetçilerinin, kendi iç siyasi hesapları veya geçmişteki sorumluluklarını gizleme çabalarıyla bu meseleyi istismar etmelerini sert bir dille eleştirdi. Bu tür yaklaşımların, bölgedeki kalıcı barış arayışlarına fayda sağlamadığı aksine süreci baltaladığı mesajı net bir şekilde verildi.
Yüzyıllar boyunca farklı kültürlerin bir arada yaşama geleneğinin en güçlü örneği olan Anadolu, 1915 olaylarının hakkaniyetli bir şekilde incelenmesi için gerekli tüm şeffaflığı sağlıyor. Türkiye’nin arşivlerini tüm araştırmacılara açtığı hatırlatılan açıklamada, bilimsel temelli bir ‘Ortak Tarih Komisyonu’ kurulması önerisinin hala masada olduğu kaydedildi. Bu adımın, her iki halkın da ortak bir hafızaya ulaşması için en sağlıklı yol olduğu belirtiliyor.
Vatandaşlarımızı yakından ilgilendiren bu süreç, Türkiye’nin uluslararası arenadaki haklı mücadelesini ve bölgesel liderlik rolünü de pekiştiriyor. Sınır komşularıyla yürütülen normalleşme süreçlerinin, bu tür yapay krizlerle yavaşlatılmak istenmesi bölge halklarının refahını da doğrudan etkiliyor. Bakanlık, tarihsel gerçeklerin çarpıtılmasının toplumsal kutuplaşmayı artırabileceği konusunda da dolaylı bir uyarıda bulunmuş oldu.
Açıklamanın son bölümünde ise yapıcı niyet taşıyan tüm uluslararası aktörlere çağrıda bulunuldu. Adil bir hafıza oluşturma çabalarının desteklenmesi ve bölgede son dönemde gelişen yapıcı diyalog ortamına zarar verilmemesi istendi. Türkiye, tarihin sadece gerçek sahipleri ve bilim insanları tarafından konuşulması gerektiği yönündeki duruşunu kararlılıkla sürdüreceğini tüm dünyaya bir kez daha ilan etti.
