Zeynep Karasu
La Paz Sokaklarında Barut Kokusu Var
Güney Amerika’nın maden zengini ama talihsiz ülkesi Bolivya’da sular bir türlü durulmuyor. Başkent La Paz, tarihinin en gerilimli günlerinden birini yaşıyor. Bolivya İşçi Merkezi’ne (COB) bağlı binlerce madenci, ellerinde kazmalarıyla değil, bu kez öfkeleriyle sokaklara döküldü. Hükümet Sarayı’na yürümek isteyen işçilerle polis arasındaki barikat savaşı, kenti adeta bir savaş alanına çevirdi. Göz yaşartıcı gazların havada uçuştuğu, molotofkokteyllerinin patladığı bu arbede, aslında biriken bir ekonomik cinnetin dışavurumu.
Boş Tencerenin Gürültüsü Sarayı Titretiyor
Peki, bu insanlar neden canını dişine takıp polis barikatının üstüne yürüyor? Mesele sadece ideolojik bir kavga değil, doğrudan vatandaşın cüzdanıyla ilgili. Bolivya’da bir süredir devam eden yakıt krizi, artık günlük hayatı felç etmiş durumda. İstasyonlarda kilometrelerce uzayan kuyruklar, halkın sabrını taşıran son damla oldu. Üstüne bir de piyasada doların bıçak gibi kesilmesi eklenince, ithal ürünlerin fiyatı tırmandı, enflasyon mutfakları yangın yerine çevirdi. Hükümet ‘halledeceğiz’ dedikçe, fiyat etiketleri yerinde durmuyor ve halkın alım gücü her geçen gün eriyip gidiyor.
Dolar Kıtlığı ve Hayat Pahalılığı Kıskacı
Madencilerin ‘Hükümet istifa’ diye bağırmasının arkasında devasa bir ekonomik enkaz var. Devlet Başkanı Rodrigo Paz yönetimi, döviz rezervlerini korumakta başarısız olunca piyasada kara borsa dolar devri başladı. Dolar olmayınca ham madde gelmiyor, üretim durma noktasına yaklaşıyor. Sokaktaki vatandaş için bu durum; daha pahalı ekmek, daha pahalı ulaşım ve belirsiz bir gelecek demek. Madenciler bu zincirin en kritik halkası; onlar üretimi durdurursa Bolivya ekonomisinin şah damarı kesilir. Bu yüzden yaptıkları yürüyüş sadece bir gösteri değil, ekonominin ‘ben bittim’ deme şekli. İşçinin sırtındaki yük artık taşınamaz boyuta ulaştı.
Kriz Derinleşiyor: Sırada Ne Var?
Bolivya İşçi Merkezi, taleplerin karşılanmaması halinde eylemlerin dozunu artıracaklarını ilan etti. Ancak hükümetin elinde bu yangını söndürecek sihirli bir değnek ya da kasasında dağıtacak bir nakit kalmadı. Rezervler boşalmış, dış piyasalarda güven endeksi yerlerde sürünüyor. Eğer Rodrigo Paz yönetimi, somut bir ekonomik paketle halkın karşısına çıkamazsa, La Paz sokaklarındaki bu barikatlar sadece bir başlangıç olabilir. Unutulmamalı ki; ekonomi rayından çıktığında onu sadece polis kalkanıyla yolda tutamazsınız. Vatandaşın sofrasındaki ekmeğin küçülmesi, her türlü siyasi krizin en büyük tetikleyicisidir.
