Anadolu’nun Bereketli Topraklarından Yükselen Feryat
Anadolu’nun gıda ambarı, yüzlerce yıldır sofralarımıza ekmek ve aş taşıyan Aksaray ovası, bugünlerde sessiz bir çığlıkla yankılanıyor. Nüfusunun büyük çoğunluğu toprağa bağlı yaşayan, ülkenin en önemli tarım ve hayvancılık merkezlerinden biri olan bu kadim şehirde çiftçiler, kelimenin tam anlamıyla “üreterek battıklarını” dile getiriyor. Hasat mevsimi yaklaşırken tarlalar yerine endişe bulutları sarıyor ovayı. Bu sadece Aksaraylı üreticinin değil, tüm Türkiye’nin sofrası ve geleceği için çalmaya başlayan bir alarm zili.
Yıllardır süregelen yapısal sorunlar, özellikle de suya erişimdeki güçlükler, Aksaraylı çiftçiyi diğer bölgelere göre zaten dezavantajlı bir konuma sokuyordu. Suya kavuşmak için elektrik motorları ya da mazotla çalışan pompalar kullanmak zorunda kalan üreticiler, artan enerji maliyetleriyle her geçen gün daha derin bir çıkmaza sürükleniyor. Ancak son dönemde yaşanan gelişmeler, bu kadim sorunu adeta bir girdaba çevirmiş durumda. Küresel çaptaki gerilimlerin tetiklediği enerji fiyatlarındaki akıl almaz yükseliş, mazotun tarlalardaki can suyu olmaktan çıkıp, adeta bir ateş topuna dönüşmesine neden oldu.
Çiftçinin Belini Büken Artan Maliyetler ve Acı Bir Denklem
Sadece suya erişim maliyetiyle sınırlı kalmıyor bu çıkmaz. Devam eden savaşların küresel tedarik zincirlerini bozmasıyla gübre fiyatları, ilaçlama masrafları ve diğer tüm tarımsal girdilerde yaşanan astronomik artışlar, üretimin her aşamasında çiftçinin cebinden çıkan parayı katlıyor. Geçtiğimiz yıl yaşanan don ve kuraklık gibi doğal afetlerle zaten büyük yaralar alan Aksaraylı üreticiler, bu yıl başlayan küresel çaplı krizin etkisiyle daha şimdiden belini büktüğünü ifade ediyor. Traktörün mazotu, toprağın gübresi olmadan ne ekim yapılabiliyor ne de hasat kaldırılabiliyor. Gözle görünen bu maliyet artışları, üreticinin emeğinin karşılığını almasını imkansız kılıyor; hatta çoğu zaman maliyetin altında ezilmelerine yol açıyor.
Gelecek Kuşaklar ve Boşalan Köyler: Büyük Göçün Ayak Sesleri
Bu ekonomik darboğazın sosyal yansımaları da bir o kadar düşündürücü. Toprağın verdiği bereketin yerini, sürekli artan borçlar ve umutsuzluk aldığında, geleceğin teminatı olan genç nesiller köyde kalmak yerine kentlere, hatta başka şehirlere göç etmeyi tercih ediyor. Aksaray’ın kadim tarım arazileri, bu sessiz göçle birlikte yavaş yavaş işlevini yitirme tehlikesiyle karşı karşıya. Tarım, sadece bir ekonomik faaliyet değil, aynı zamanda kültürel bir miras ve yaşam biçimidir. Bu mirasın yitirilmesi, sadece gıda güvenliğimizi değil, Anadolu’nun köklerini de derinden sarsacak bir tehdit olarak karşımızda duruyor.
Çözüm Bekleyen Acil Çağrı: Devlet Desteği ve Stratejik Yaklaşım
Aksaraylı üreticiler, devletin “Üretin” çağrısına kayıtsız kalmadıklarını, ancak bu şartlarda üretimin sürdürülebilirliğinin mümkün olmadığını yüksek sesle dile getiriyor. Talepleri net: Tarımda kullanılan mazota KDV muafiyeti uygulanması ve tüm çiftçilere daha uygun şartlarda yakıt temin edilmesi. Bu tedbirlerin acilen hayata geçirilmemesi ve ürün fiyatlarının maliyetler hesaba katılmadan belirlenmesi durumunda, sektörde daha büyük bir felaketin yaşanacağı uyarısında bulunuyorlar. Toprağı ekecek, tohumu saçacak çiftçi kalmazsa, yarın sofralarımızdaki ekmeğin fiyatı değil, varlığı konuşulur hale gelecek. Bu acil çağrı, sadece Aksaray için değil, tüm ülkenin gıda güvenliği ve toplumsal refahı için hayati önem taşıyor.
