Mustafa Yıldız
Geleceğinizi Üç Beş Kuruşa Satmayın
Bugün cebinize giren fazladan birkaç yüz lira, yarın hastane kapılarında ya da emeklilik yaşında karşılayacağınız devasa bir enkazın ön ödemesidir. Sigortasız çalışmayı bir ‘tercih’ veya ‘ek kazanç’ olarak görenler, aslında kendi elleriyle geleceklerini ateşe atıyor. Afyonkarahisar SGK İl Müdürü Süleyman Çelikbaş, çalışma hayatındaki bu sessiz tehlikeye karşı masaya yumruğunu vurdu: Kayıt dışı çalışmak, sadece vergi kaçırmak değil, doğrudan kendi yaşam hakkınızdan çalmaktır.
Görünmez Tuzak: Maaşınız Gasp Ediliyor Olabilir
Sadece hiç sigortalı olmamak değil, sigortalı görünüp de hakkı yenilen milyonlarca insan var. İşverenlerin en sık başvurduğu ‘uyanıklık’ yöntemleri aslında birer suç dosyası niteliğinde. Maaşınızın bir kısmını elden alıyorsanız veya ayda 30 gün çalışıp 10 gün sigortalı gösteriliyorsanız, emeklilik hayalleriniz her ay biraz daha eriyor demektir. Düşük kazanç bildirimi, ileride alacağınız emekli maaşını asgari seviyeye hapsederken, eksik gün bildirimi ise emekli olacağınız tarihi yıllarca ileriye atıyor. Bu durumu kabullenmek, patronun karını kendi yaşlılığınızla finanse etmektir.
Sakatlandığınızda Yanınızda Kimse Olmayacak
İş kazası ve meslek hastalığı kapınızı çaldığında, ‘sigortasız çalışma’ gerçeği tokat gibi yüzünüze çarpar. Sigortalı bir çalışan iş kazası geçirdiğinde devletin sunduğu geçici veya sürekli iş göremezlik ödeneklerinden yararlanırken, kayıt dışı çalışan bir kişi hem sağlığından olur hem de gelirsiz kalır. Özellikle yeni düzenleme ile 24 haftaya çıkan doğum izni süreci, kayıt dışı çalışan kadınlar için büyük bir mali yıkım anlamına geliyor. Devletin sunduğu analık ödeneklerinden mahrum kalmak, en hassas dönemde kimsesiz bırakılmaktır. Sağlık hizmetlerine erişimin bile lüks haline geldiği bir düzende, sigortasız kalmak tam anlamıyla savunmasız kalmaktır.
Cebinizdeki Casus: SGK SMS Sistemi Devrede
Hakkınızın yenip yenmediğini anlamak için artık kurum kapılarında beklemenize gerek yok. SGK’nın teknolojik altyapısı, işverenlerin oyunlarını bozmak için tasarlandı. Afyonkarahisar özelinde vatandaşların %80’ine SMS ile anlık bilgi akışı sağlanıyor. Ancak hala %20’lik bir kesim, telefon numaraları E-Devlet üzerinden güncel olmadığı için sistemin dışında kalıyor. İşe girişiniz yapıldığında, işten çıkarıldığınızda veya primlerinizde bir eksiklik olduğunda telefonunuza gelen bir mesaj, tüm hayatınızı kurtarabilir. Bu yüzden E-Devlet üzerinden iletişim bilgilerinizi güncellemek bir seçenek değil, hakkınızı korumak için bir zorunluluktur.
Hakkınızı Aramaktan Korkmayın: ALO 170 Emrinizde
Birçok çalışan ‘işimden olurum’ korkusuyla sigortasız çalışmaya boyun eğiyor. Oysa sigortalılık, işçinin veya işverenin inisiyatifine bırakılmış bir durum değil, anayasal bir zorunluluktur. ‘Ben sigortasız çalışmak istiyorum’ deseniz dahi kanunlar buna izin vermez. Eğer bir haksızlığa uğradığınızı düşünüyorsanız; 7/24 hizmet veren ALO 170 hattı, CİMER veya doğrudan SGK merkezleri üzerinden denetim talebinde bulunabilirsiniz. Unutmayın, bugün sessiz kaldığınız her bir gün, yarın hak edemediğiniz bir emekli maaşı olarak karşınıza çıkacak. Geleceğinizden çalınmasına izin vermeyin.
