Vildan Aydoğdu
Doğu Akdeniz’de Barışın Yerini Donanmalar Alıyor
Yıllardır turizm ve doğal güzellikleriyle anılan Akdeniz, ne yazık ki bugünlerde barışın değil, savaş jetlerinin ve devasa donanmaların gölgesinde kalmış durumda. Orta Doğu’daki ateşin kıvılcımları, bir barış adası olması gereken Kıbrıs’a kadar sıçradı. İran’ın, İsrail ve ABD ile olan geriliminde İngiltere’nin Güney Kıbrıs’taki stratejik hava üssü Ağrotur’u hedef alması, bölgedeki dengeleri tamamen altüst etti. Kamikaze insansız hava araçlarının üs pistine düşmesi, Avrupa Birliği’ni de panik butonuna basmaya itti. Bu durum, sadece bir askeri çatışma değil, aynı zamanda Akdeniz’in hassas ekosistemini ve sivil yaşamını tehdit eden devasa bir askeri yığınağın başlangıcı oldu.
Avrupa Birliği’nin Savunma Testi ve Kıbrıs Hattı
Güney Kıbrıs Rum Yönetimi, her ne kadar resmi bir talepte bulunmadığını söylese de, Brüksel kulislerinde AB’nin ‘Karşılıklı Savunma Maddesi’ olan 5. maddenin devreye alınması yüksek sesle konuşuluyor. Yunanistan’ın gönderdiği fırkateynler ve F-16’ların ardından, Fransa’nın gururu Charles de Gaulle uçak gemisi de Doğu Akdeniz sularına yöneldi. Almanya ve İngiltere’nin de bu askeri gövde gösterisine katılmasıyla, bölge adeta bir barut fıçısına dönüştü. Aktivist bir bakış açısıyla bakıldığında, bu denli yoğun bir askeri trafiğin deniz canlıları üzerindeki tahribatı ve olası bir sızıntının Akdeniz’in geleceğini nasıl karanlığa gömeceği büyük bir endişe kaynağıdır. Siyasi liderlerin ‘önleyici operasyon’ söylemleri, aslında coğrafyamızı daha büyük bir belirsizliğe sürüklüyor.
Toplumsal Korku ve Güvenlik Çıkmazı
Savaş sadece cephede değil, insanların zihninde de başlıyor. Rum yönetiminin, Kuzey Kıbrıs üzerinden terör saldırısı gelebileceğine dair asılsız ve tuhaf iddiaları, adadaki barışçıl ortamı zehirlemeye yönelik tehlikeli adımlar olarak karşımıza çıkıyor. Yunanistan’da ilan edilen en yüksek alarm durumu ve Atina sokaklarında ‘yalnız kurt’ eylemlerine karşı başlatılan sürek avı, halkın günlük yaşamını korkuyla prangalıyor. Enerji tesislerinden elçiliklere kadar 500’den fazla noktanın izlenmesi, özgürlüklerin güvenlik bahanesiyle nasıl kısıtlandığının acı bir tablosudur. İnsanlar artık doğayla iç içe huzurlu bir yaşam sürmek yerine, füzelerin ve istihbarat raporlarının gölgesinde hayatta kalmaya çalışıyor.
Hürmüz Boğazı ve Ekonomik Fatura
Kriz sadece Kıbrıs’la sınırlı değil; enerji damarlarından biri olan Hürmüz Boğazı’nda da sular ısınıyor. İran’ın petrol tankerlerini vurduğu iddiaları, küresel enerji piyasasında deprem etkisi yarattı. Brent petrolün varil fiyatının hızla yükselmesi, her birimizin cebine doğrudan bir maliyet olarak yansıyor. Türkiye’nin ham petrol ihtiyacının yüzde 20’sinin bu güzergahtan geçtiği gerçeği, meselenin mutfağımızdaki yangını ne kadar büyütebileceğini gösteriyor. Savaşın faturası her zaman olduğu gibi yine doğaya ve sıradan vatandaşa kesiliyor. Askeri harcamalar artarken, iklim kriziyle mücadele için ayrılması gereken kaynaklar silahlara ve yakıtlara harcanıyor. Barışçıl bir çözüm ve diplomatik diyalog her zamankinden daha acil bir ihtiyaç haline gelmiş durumda.
