Osman Pınarbaşı
ABD ve İsrail’in İran’a Yönelik Gizli Planı
ABD ve İsrail’in İran’a karşı başlattığı askeri operasyonların altıncı gününde, uluslararası medya kuruluşlarından dikkat çekici iddialar gelmeye devam ediyor. İngiliz Reuters ajansı ve Amerikan CNN televizyonu başta olmak üzere önde gelen yayın organları, Başkan Donald Trump yönetiminin İran’da iç karışıklık çıkarmak amacıyla Kürt grupları örgütleyip silahlandırdığını ileri sürdü. Bu iddialara göre, ABD Merkezi İstihbarat Teşkilatı (CIA), İran’daki muhalif Kürtleri silahlandırarak Tahran yönetimine karşı bir ayaklanma hazırlığı yapıyor. Reuters, Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi’nde (IKBY) konuşlanan İranlı Kürt milis grupların, ABD ile işbirliği yaparak İran’ın batısındaki güvenlik güçlerine saldırı planlarını istişare ettiğini belirtti.
Söz konusu planın temel amacı, hava saldırılarıyla İran’ın askeri gücü zayıflatılırken, eş zamanlı olarak Kürt gruplar aracılığıyla rejim karşıtı bir halk ayaklanmasının zeminini hazırlamak. Bu strateji, İran’da istikrarsızlık yaratarak ülkeyi içeriden çökertmeyi hedefliyor.
Tarihsel Gerilim ve Yeni İttifakın Oluşumu
İran’daki Kürt nüfusun, Tahran’daki merkezi otoriteyle olan gergin ilişkileri uzun bir geçmişe dayanmaktadır. Tarihsel olarak özerklik ve hak talepleriyle bilinen bu gruplar, son dönemde ABD ve İsrail’in dikkatini çekmiş durumda. 22 Şubat tarihinde, İran’da faaliyet gösteren beş Kürt muhalif grup, rejimi devirme hedefiyle yeni bir ittifak kurdu. Bu ittifak; İran Kürdistan Demokrat Partisi (KDP-İ), Kürdistan Özgür Yaşam Partisi (PJAK), Kürdistan Özgürlük Partisi (PAK), Kürdistan Emekçiler Topluluğu (Komale) ve İran Kürdistanı Mücadele Örgütü’nden (Khebat) oluşmaktadır. İttifakın kurulmasından kısa bir süre sonra ortaya çıkan bu iddialar, söz konusu grupların ABD’den askeri destek talep ettiği yönündedir.
Ancak bu koalisyonun içinde yer almayan İran Komünist Partisi’nin Kürdistan örgütü, ABD ve İsrail’den destek almayı reddederek ittifak dışında kalmıştır. Bu durum, Kürt gruplü gruplar arasında bile Batı ile işbirliği konusunda görüş ayrılıkları bulunduğunu göstermektedir. Grupların bir kısmı Batı’nın askeri desteğini rejimi devirmek için bir fırsat olarak görürken, diğerleri bu işbirliğinin bölgeyi daha büyük bir kaosa sürükleyeceğinden endişe duymaktadır.
Trump’ın Kürt Liderlerle Görüşme İddiaları ve Resmi Yalanlama
Beyaz Saray kaynaklarından sızan bilgilere göre, ABD Başkanı Donald Trump’ın, İran Kürdistan Demokrat Partisi (KDP-İ) lideri Mustafa Hicri ile telefon görüşmesi yaptığı iddia edilmektedir. Benzer şekilde, Trump’ın daha önce Iraklı Kürt liderler Mesud Barzani ve Bafel Talabani ile de görüştüğü ve İran’daki son durumu ele aldığı belirtilmişti. Bu görüşmeler, ABD’nin IKBY üzerinden İran’daki muhalif gruplara lojistik destek sağlayabileceği iddialarını güçlendirmiştir.
Ancak Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt, iddialara yönelik sert bir açıklama yaparak, “Başkan, Ortadoğu’daki ortakları, müttefikleri ve liderlerle birçok görüşme yaptı. Ancak Başkan’ın böyle bir plana onay verdiğini iddia eden haberler, tamamen yanlıştır ve bu şekilde yazılmamalıdır” ifadelerini kullanmıştır. ABD Savaş Bakanı Pete Hegseth de benzer bir tonda, “Diğer aktörler yapıyor olabilir, biz değil. Şunu söyleyebilirim ki hedeflerimiz herhangi bir belirli gücün desteklenmesine ya da silahlandırılmasına dayanmıyor” diyerek bu iddiaları yalanlamıştır. Bu çelişkili açıklamalar, Washington yönetiminin bu konudaki tutumunun netliğini sorgulatmaktadır.
Suriye Senaryosu Tekrarlanır Mı?
Uzmanlar, ABD’nin Suriye’de denediği ‘azınlıklar ittifakı’ stratejisini İran’da da devreye sokmak istediği görüşünde. Suriye Demokratik Güçleri (SDG) ile başlayan ABD serüveninin Şam yönetiminin güçlenmesiyle 180 derece değişmesi, Kürt gruplü grupların Washington’a karşı güven sorunu yaşayabileceği uyarısını beraberinde getiriyor. ABD’nin geçmişte bölgedeki müttefiklerini terk etme eğilimi, İran’daki Kürt gruplar için de benzer bir risk taşıyor. İsrail Başbakanı Netanyahu yönetiminin de İran’a karşı bu ‘azınlıklar ittifakı’ stratejisini desteklediği ve Tahran’a karşı Kürtleri ayaklandırmayı hedeflediği tahmin ediliyor.
Bu bağlamda, Kürt nüfusun yoğun olduğu sınır bölgelerindeki İran askeri tesislerinin hedef alınması da dikkat çekmektedir. ABD ve İsrail hava saldırılarının, özellikle Pave ve Senendec gibi şehirlerdeki sınır karakollarını ve üsleri vurması, milis grupların Irak’tan İran’a geçişini kolaylaştırmayı amaçladığı şeklinde değerlendirilmektedir. Öte yandan İran Devrim Muhafızları da boş durmayarak, Irak’ın kuzeyindeki “devrim karşıtı gruplara” saldırılar düzenlediğini doğruladı ve Erbil yakınlarındaki Degala kasabasında Kürdistan Özgürlük Partisi (PAK) örgütünün üssünü füzü füzeyle vurdu.
